Təhsil 365 - Logo Mobile

Alimlər smartfonların qocalarda demensiyaya səbəb olması barədə mifi təkzib ediblər

8615.04.2025 - 06:30
Alimlər smartfonların qocalarda demensiyaya səbəb olması barədə mifi təkzib ediblər

Beylor Universiteti və Texas Universitetindən olan amerikalı alimlər qocalıq zamanı rəqəmsal cihazlardan aktiv istifadənin demensiyanın inkişafına kömək edə biləcəyi fikrini təkzib ediblər.

“Tehsil365” xəbər verir ki, bu barədə araşdırma “Nature Human Behavior” (NHB) elmi jurnalında dərc olunub.

Komanda əvvəlki 57 elmi məqalədə təqdim olunan dünya üzrə 400 000-dən çox yaşlı yetkin (orta yaş 69) məlumatlarını təhlil edib.

Meta-analiz 50 yaşdan yuxarı insanlarda rəqəmsal texnologiyadan istifadə ilə koqnitiv performans arasında güclü əlaqə tapıb.

"Texnologiyanın beyinə zərərli təsirini təklif edən rəqəmsal demans fərziyyəsinə dair heç bir dəlil tapmadıq”, - Texas Universitetinin klinik neyropsixoloqu doktor Jared Benge bildirib.

Alimlər texnologiyanın müsbət təsirini izah edən üç əsas amili müəyyən ediblər: mürəkkəblik, əlaqələr və kompensasiya. Rəqəmsal qurğular zehni fəaliyyət (oyunlar, öyrənmə və problemlərin həlli) üçün imkanlar təmin edir, sosial şəbəkələrə və messencerlərə çıxış formasında ünsiyyət imkanlarını təmin edir, həmçinin naviqasiya, qeydlər və digər funksiyalar vasitəsilə yaş məhdudiyyətlərini aradan qaldırmağa kömək edə bilər.

Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, müsbət effekt cihazlardan istifadənin xarakterindən asılıdır. Passiv məzmun istehlakı (sonsuz olaraq videolara baxmaq kimi) ailə ilə video zənglər, onlayn kurslar və ya sadəcə GPS-dən istifadə kimi aktiv qarşılıqlı əlaqə kimi eyni faydaları təmin etmir.

Alimlər etiraf edirlər ki, idrak funksiyalarını təkmilləşdirən texnologiya olduğunu hələ dəqiq söyləmək mümkün deyil; ola bilsin, intellektə malik insanlar daha tez-tez qacetlərdən istifadə edirlər. Bununla belə, artıq aydındır ki, rəqəmsal cihazların ağıllı istifadəsi sağlam beyin yaşlanması strategiyasının bir hissəsi ola bilər.

Aydan Ələkbərova

Xəbər Lenti

Azərbaycan və İordaniya arasında diplomatik əlaqələrin qurulmasından illər ötür13.02.2026 - 06:36
Qazax Dövlət Rəsm Qalereyasının yaradılmasından 40 il ötür13.02.2026 - 06:18
Milli Qəhrəman Xanoğlan Məmmədovun xatirəsi anılır13.02.2026 - 06:00
Yazıçı və dramaturq Əfqan Əsgərovun xatirəsi anılır13.02.2026 - 05:42
Xalq şairi Bəxtiyar Vahabzadənin xatirəsi anılır13.02.2026 - 05:18
Xalq artisti Nisə Qasımovanın doğum günü qeyd olunur13.02.2026 - 05:06
Rejissor və aktyor Şahmar Qəribli vəfat edib13.02.2026 - 04:54
Xalq artisti Əliabbas Qədirovun xatirəsi anılır13.02.2026 - 04:36
Xalq artisti Əliabbas Qədirovun xatirəsi anılır13.02.2026 - 04:18
Mir Həsən Vəzirov – 26 Bakı komissarından biridir13.02.2026 - 04:00
Ağdam şəhərində “Dövlət idarəçiliyində innovativ texnologiyalar” mövzusunda səyyar təlim proqramına start verilib12.02.2026 - 19:40
Harvardın Beynəlxalq İnkişaf Mərkəzi Azərbaycanın əmək bazarı göstəricilərini təhlil edir12.02.2026 - 19:28
Azərbaycanın işgüzar və lüks turizm potensialı BƏƏ-də tanıdılıb12.02.2026 - 19:18
Qahirədə WUF13-lə bağlı növbəti seminar keçirilib12.02.2026 - 19:10
Səfir: Milli Xalça Muzeyində macar sənətçinin sərgisinin açılması bizim üçün böyük şərəfdir12.02.2026 - 19:05
Özbəkistanda azərbaycanlı repressiya qurbanı İsgəndər bəy Sultanov haqqında film çəkilib12.02.2026 - 19:00
Keniyadakı diplomatik korpus nümayəndələri WUF13-ə hazırlıq barədə məlumatlandırılıb12.02.2026 - 18:48
Yer kürəsinin ən böyük hidrogen ehtiyatı nüvəsində gizlənib - Araşdırma12.02.2026 - 18:35
Naxçıvan Dövlət Universiteti ilə İstanbul Texniki Universiteti birgə laboratoriyalar yaradacaqlar12.02.2026 - 18:20
BANM ilə ADAU arasında birgə əməkdaşlıq haqqında memorandum imzalanıb12.02.2026 - 18:08
Depressiyanın yaranma səbəbləri müxtəlif amillərlə bağlıdır-psixoloq12.02.2026 - 18:00
Beynəlxalq Muğam Mərkəzində Əlibaba Məmmədovun xatirə gecəsi keçirilib12.02.2026 - 17:58
Qədim Ordubad şəhəri ICESCO-nun İslam Dünyası İrsinin İlkin Siyahısına daxil edilib12.02.2026 - 17:52
San-Fransiskoda müəllim tətili: minlərlə şagird dərsdən kənarda qalıb12.02.2026 - 17:48
Bu məktəbin şagirdləri minadan qoruyan smart ayaqqabı hazıladılar12.02.2026 - 17:42
Nəsibə Zeynalovanın geyimlərində efirə çıxdı 12.02.2026 - 17:36
Qədim Ordubad şəhəri ICESCO-nun İslam Dünyası İrsinin İlkin Siyahısına daxil edilib12.02.2026 - 17:35
6 planetin paradı olacaq12.02.2026 - 17:29
Gürcüstan Aşıqlar Birliyinin sədri Xəlil Hüseynovun 85 illik yubileyi keçirilib12.02.2026 - 17:23
Kənd təsərrüfatında Süni İntellekt layihəsi - Fermerlərin işi asanlaşacaq12.02.2026 - 17:18
Temperatur 18 dərəcəyə yüksələcək12.02.2026 - 17:18
Azərbaycan alimləri məqalələrini “Cambridge University Press”də ödənişsiz dərc etdirə biləcəklər12.02.2026 - 17:15
FHN və ADA Universiteti arasında memorandum imzalandı - Fotolar12.02.2026 - 17:09
Uşaq evinin sakinlərinin Bakı Avropa Liseyinə ekskursiyası təşkil edilib12.02.2026 - 17:05
Azərbaycanda yeni televiziyaya lisenziya verildi12.02.2026 - 17:00
Şokolad təzyiqi salırmı?12.02.2026 - 16:52
Balıq yağı faydalıdır, yoxsa yox?12.02.2026 - 16:45
"IX sinfi bitirənlər XI sinifdə də buraxılış imtahanını yeni formatda verəcəklər" - DİM sədri12.02.2026 - 16:42
Ən sağlam meyvə şirəsi hansıdır?12.02.2026 - 16:33
NASA Marsda həyata dair ən güclü sübutlardan birini tapdı: "Bəbir ləkəli" süxur12.02.2026 - 16:30
“Gemini” istifadəçilərə artıq Azərbaycan dilində də təqdim olunur 12.02.2026 - 16:22
Mədəniyyət naziri tərəfindən Qaxda nəzərdə tutulan vətəndaşlarla görüşün tarixi dəyişdirilib12.02.2026 - 16:11
MEK-də “Azərbaycan qadınlarının dünya elminə töhfəsi” adlı tədbir keçirilib12.02.2026 - 16:00
Süni intellekt onları sürətlə əvəz edəcək: Ən həssas 40 peşə12.02.2026 - 16:00
BDU-da milli məhkəmələrin rolu müzakirə olunub12.02.2026 - 15:51
ABŞ-də keçirilən beynəlxalq olimpiadada uğur qazanan şagirdlər vətənə dönüblər12.02.2026 - 15:50
Rusiyada "WhatsApp" tamamilə bloklandı12.02.2026 - 15:42
Orta əsr mədəni irsinin qorunmasına həsr olunmuş onlayn elmi seminar keçirilib12.02.2026 - 15:40