Təhsil 365 - Logo Mobile

İqlim dəyişir, təbiət isə zəifləyir - yeni araşdırma

9718.02.2026 - 07:23
İqlim dəyişir, təbiət isə zəifləyir - yeni araşdırma

Qlobal istiləşmə sürətlənsə də, təbiətin gözlənildiyi kimi daha dinamik dəyişmədiyi üzə çıxıb.

“Tehsil365” xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, yeni elmi araşdırma son onilliklərdə ekosistemlərdə növlərin yenilənmə tempi əhəmiyyətli dərəcədə azaldığını göstərib.

Queen Mary University of London (QMUL) tərəfindən aparılan və Nature Communications jurnalında dərc olunan tədqiqatın nəticələrinə görə, 1970-ci illərdən bəri yerli yaşayış mühitlərində növlərin bir-birini əvəz etmə sürəti təxminən üçdəbir azalıb.

Uzun illərdir alimlər hesab edirdilər ki, temperaturun artması və iqlim qurşaqlarının dəyişməsi növlərin daha sürətlə köç etməsinə, bəzi ərazilərdə yox olub digərlərində yayılmasına səbəb olacaq. Bu isə ekosistemlərdə dəyişmə prosesini daha da sürətləndirəcəkdi.

Lakin yüz ilə yaxın dövrü əhatə edən qlobal biomüxtəliflik məlumatlarının təhlili bu gözləntilərin özünü doğrultmadığını göstərib. Dəniz, şirin su və quru ekosistemləri üzrə aparılan müşahidələr növlərin dəyişmə tempinin artmadığını, əksinə zəiflədiyini ortaya qoyub.

Tədqiqatın aparıcı müəllifi, doktor Emmanuel Nwankwo bildirib ki, təbiət normal şəraitdə özünü yeniləyən sistem kimi fəaliyyət göstərir — bəzi növlər azalır, yeniləri isə onların yerini tutur. “Ancaq görünür ki, bu sistem indi zəifləyib və demək olar dayanmaq üzrədir”, — deyə o qeyd edib.

Mütəxəssislərin fikrincə, bu tendensiya biomüxtəlifliyin azalması ilə bağlı ola bilər. Ekosistemlərdə növ müxtəlifliyi kifayət qədər olmadıqda, onlar iqlim dəyişikliyinə uyğunlaşmaq və funksiyalarını qorumaq qabiliyyətini zəiflədir.

Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, təbiətdə müşahidə olunan bu səssiz zəifləmə uzunmüddətli perspektivdə ekosistemlərin dayanıqlılığı üçün ciddi risk yarada bilər.

Zeynəb Quluyeva

Xəbər Lenti

Psixoloq: İmtahan stressi şagirdlərin nəticələrinə təsir edir10.04.2026 - 09:55
BDU-da Qərbi Azərbaycan mövzusunda ustad dərsi keçirilib 10.04.2026 - 09:48
Bu məşqlər beyin qocalmasını yavaşladır10.04.2026 - 09:40
Fəridun Qurbanov Beynəlxalq Riyaziyyat Olimpiadasının açılışında iştirak edib10.04.2026 - 09:29
IV Beynəlxalq Türk dili və ədəbiyyatı tədrisi simpoziumu keçiriləcək10.04.2026 - 09:19
"Atəşgah Sığorta” şirkətinin əməkdaşı BDU-da təlim keçib10.04.2026 - 09:10
Yuxudan sonra keçməyən yorğunluq hansı xəstəliklərin əlaməti ola bilər?10.04.2026 - 09:00
WhatsApp”da daha bir YENİLİK10.04.2026 - 08:50
BMU-da tələbələr üçün logistika mövzusunda təlim10.04.2026 - 08:40
ADU-da Yunus Əmrə İnstitutu ilə görüş keçirilib10.04.2026 - 08:30
Cənubi Koreyada şagird və tələbələrə kompüterlər paylanacaq10.04.2026 - 08:21
Şamaxı məktəblisi şahmat üzrə çempionatda qalib olub10.04.2026 - 08:13
BDU-da “Ailə: dəyərlər və ənənələr” adlı təlim keçirilib10.04.2026 - 08:02
ADU-da rəqəmsal inkişafla bağlı dəyirmi masa keçirilib10.04.2026 - 07:52
Günel Aslanova ATU-dan öz istəyi ilə ayrıldı10.04.2026 - 07:40
ADU-da İndoneziya səfiri ilə görüş keçirilib10.04.2026 - 07:30
“Süni intellekt savadlılığı” mövzusunda onlayn təlim keçirilib10.04.2026 - 07:20
Bu günün havası - 22 dərəcə isti...10.04.2026 - 07:11
1922-ci ildə Suraxanı neft mədənlərində baş vermiş yanğın tarixi yadda qalır10.04.2026 - 07:00
Milli Qəhrəman Yelmar Edilovun igidliyi unudulmur10.04.2026 - 06:36
Milli Qəhrəman Valeh Müslümovun xatirəsi ehtiramla yad edilir10.04.2026 - 06:18
Görkəmli bəstəkar Ramiz Mustafayevin irsi ehtiramla yad olunur10.04.2026 - 06:00
Siyasi xadim Qasım İsmayılovun fəaliyyəti tarixdə iz qoyub10.04.2026 - 05:42
Şairə və bəstəkar Xanım İsmayılqızının yaradıcılığı diqqət mərkəzindədir10.04.2026 - 05:18
Sabiq daxili işlər naziri İsgəndər Həmidovun fəaliyyəti xatırlanır10.04.2026 - 05:06
Xalq artisti Teymur Mustafayevin sənət yolu yada salınır10.04.2026 - 04:54
Azərbaycanın sabiq xarici işlər naziri Tofiq Qasımovun siyasi fəaliyyəti xatırlanır10.04.2026 - 04:36
Görkəmli yazıçı Salam Qədirzadənin xatirəsi yad edilir10.04.2026 - 04:18
Azərbaycanda pambıqçılığın əfsanəsi: Bəsti Bağırovanın həyat yolu10.04.2026 - 04:00
Harvardda yeni qiymətləndirmə sistemi narazılıq yaradıb09.04.2026 - 19:57
Sabah 22 dərəcə isti olacaq09.04.2026 - 19:54
Azərbaycanlı tələbə Oksford Universitetinə qəbul olub09.04.2026 - 19:46
Konfrans öncəsi vörkşoplar davam edir09.04.2026 - 19:40
Tovuzda bir ailə üç uşağından imtina etdi09.04.2026 - 19:32
Azərbaycanda birinci sinfə qəbul prosesində YENİLİK09.04.2026 - 19:25
İlk rübdə 10 min uşağa reabilitasiya xidmətləri göstərilib09.04.2026 - 19:18
“Mənim üçün ən uca hiss Vətən sevgisidir”- Milli Qəhrəman İbad Hüseynov09.04.2026 - 19:12
Müasir uşaqlar əvvəlki nəsildən hansı cəhətlərinə görə fərqlənir? – Məktəbəqədər ekspert açıqladı09.04.2026 - 19:05
ADNSU “QS China Summit 2026”da uğurla iştirak edir09.04.2026 - 18:54
Günəşdə güclü partlayış09.04.2026 - 18:46
Rusiyada pioner və komsomollar bərpa olunur09.04.2026 - 18:38
Salyanda uşaq bağçasının icarəsinə 12 min manat ayrılıb09.04.2026 - 18:32
AMEA: Bəzi qoşmaların Qasım bəy Zakirə aid olmadığı aşkarlanıb09.04.2026 - 18:24
Universitetlərdə diferensial əməkhaqqı sistemi necə tətbiq olunmalıdır?09.04.2026 - 18:16
Azərbaycan təhsilinin görünməyən qəhrəmanları...09.04.2026 - 18:08
İsmayıl İman: Pyes oxunuşları tamaşaların yaranması yolunda mühüm mərhələdir09.04.2026 - 18:02
Tibb üzrə ekspert Rasif Bağırov: “Xəstəliklərin çoxu əvvəlcə hiss olunmur, müayinə vacibdir”09.04.2026 - 17:55
Dövlət Film Fondunda Ceyhun Mirzəyevin xatirəsi anılıb09.04.2026 - 17:54