Bu gün Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasında keçirilən tədbir 1926-cı il Birinci Türkoloji Qurultayın ideyalarının miqyasını və strateji dərinliyini elmi ictimaiyyətə qaytardığı üçün həqiqətən tarixi bir konfransdır. Düz yüz il əvvəl Bakıda keçirilmiş Qurultay sadəcə akademik forumdan daha əhəmiyyətli idi. Humanitar elmlərin mənzərəsini dəyişdirən bir tədbirdə bütün türk xalqlarının dilinin, ədəbiyyatının, yazısının və mənəvi irsinin öyrənilməsi üçün ortaq bir metodologiya ideyası ilk dəfə səsləndirildi. Bu ideya Qazaxıstanda, Azərbaycanda və bütün Türk dünyasında tədqiqatları formalaşdırmağa davam edir.
“Tehsil365” xəbər verir ki, bu fikirləri Qazaxıstan Respublikası Təhsil və Elm Nazirliyinin Elm Komitəsinin M.O.Auezov adına Ədəbiyyat və İncəsənət İnstitutunun elmi işlər üzrə direktor müavini professor Almira Kaliyeva “Birinci Türkoloji Qurultayın qurucuları və dərsləri: tarix və müasirlik” mövzusunda beynəlxalq elmi konfransda deyib. O bildirib ki, bir əsrin keçməsi qurultayın ideyalarının aktuallığını itirmədiyini, əksinə, həmin ideyaların XXI əsrdə yenidən canlandığını açıq şəkildə göstərdi: “1926-cı il tədbirinin iştirakçıları vahid elmi platforma arzusunda olsalar da, müasir texnologiyalar, vahid rəqəmsal korpuslar, yazılı abidələrin kodlaşdırılması, müasir reyestrlər, verilənlər bazaları və beynəlxalq tədqiqat şəbəkələri bu arzunu bir infrastruktura çevirməyə imkan verir. Beləliklə, Bakıdakı konfrans tarixi yaddaşdan praktik, texnoloji cəhətdən dəstəklənən elmi qarşılıqlı təsir mexanizmlərinə keçidi rəmzləşdirir.
Bugünkü elmi konfrans çərçivəsində Qazaxıstanın bütün Türk dünyası ilə dialoqu xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Hər bir ölkə türk intellektual məkanının vacib bir nöqtəsidir və hər biri öz akademik ənənəsinə əsaslanır. Qazaxıstanda bu ənənə Əhməd Baytursunov və Kudaybergen Jubanovdan Mırzatay Joldasbekova, Alma Kyraubayeva və Karjaubai Sartkojaulıya qədər inkişaf edib. Azərbaycanda isə bu ənənə Bakı məktəbinin klassiklərindən müasir tədqiqat mərkəzlərinə qədər uzanır. Bu xətləri birləşdirərək konfrans tarixi davamlılığın müasir elmi dinamika ilə qarşılaşdığı bir məkan yaradır”.
Professor konfransın türkologiyanın strateji yetkinlik mərhələsinə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirdiyini vurğulayıb.