Təhsil 365 - Logo Mobile

Dağlarda yaşayanların qan şəkərinin yüksək olma ehtimalı daha azdır: yeni kəşf

9503.03.2026 - 17:48
Dağlarda yaşayanların qan şəkərinin yüksək olma ehtimalı daha azdır: yeni kəşf

Yeni araşdırma göstərib ki, hündürlüklərdə yaşamaq qanda şəkərin səviyyəsinin tənzimlənməsinə kömək edir.

“Tehsil365“ xəbər verir ki, tədqiqatın nəticələri barədə Science Focus nəşri məlumat yayıb.

Alimlər artıq uzun müddətdir müşahidə ediblər ki, oksigen səviyyəsinin aşağı olduğu yüksək dağlıq bölgələrdə yaşayan insanlar arasında diabetə yoluxma halları daha azdır. ABŞ-da dəniz səviyyəsindən 1500 metr yüksəklikdə yaşayan şəxslərdə diabet riski 500 metrdən aşağı ərazilərdə yaşayanlarla müqayisədə 12 faiz daha azdır.

Bu əlaqənin dəqiq səbəbi uzun müddət naməlum qalsa da, Cell Metabolism jurnalında dərc olunan yeni araşdırma məsələyə aydınlıq gətirib. Məlum olub ki, əsas rol eritrositlərə məxsusdur. Aşağı oksigen şəraitində orqanizmdə bu hüceyrələrin sayı artır.

Tədqiqatçılar hipotezlərini siçanlar üzərində sınaqdan keçiriblər. Onlar heyvanları oksigen səviyyəsi azaldılmış mühitə yerləşdirərək qanda oksigen doyumluluğunu aşağı salıblar. Bu vəziyyət hipoksiya adlanır. Daha sonra alimlər qlükozanın qandan hara “itdiyini” izləyiblər və müəyyən ediblər ki, oksigen çatışmazlığı şəraitində eritrositlər qlükozanı aktiv şəkildə mənimsəyir. Sonradan bu hüceyrələr qlükozanı toxumalara oksigenin ötürülməsini asanlaşdıran molekula çevirir.

Tədqiqatın rəhbəri, Qladston İnstitutunun alimi doktor Yolanda Marti-Mateos bildirib ki, bu mexanizm eritrositlərin daşıdığı az miqdarda oksigenin belə daha səmərəli şəkildə toxumalara çatdırılmasına imkan verir və orqanizmin hipoksiya şəraitində sağ qalmasına kömək edir.

Onun sözlərinə görə, hipoksiya şəraitində formalaşan eritrositlər adi qan hüceyrələrindən fərqlənir və daha çox qlükoza daşıyıcılarına malik olur.

Alimlər hesab edirlər ki, bu nəticələr diabetin müalicəsi üçün yeni yanaşmaların hazırlanması baxımından “konsepsiyanın sübutu” rolunu oynaya bilər.

Tədqiqatın həmmüəllifi, Qladston İnstitutundan doktor İşa Cayn qeyd edib ki, onların laboratoriyasında hazırlanmış HypoxyStat adlı kiçik molekul aşağı oksigen səviyyəsinin təsirini, nəfəs alınan havada oksigeni azaltmadan imitasiya edir.

Preparat siçanlara tətbiq edildikdən sonra onların yüksək qan şəkəri tam normallaşıb və mövcud dərmanlarla müqayisədə daha effektiv nəticə göstərib.

Alimlər vurğulayırlar ki, preparatın insanlar üzərində tətbiqinə qədər hələ çox iş görülməlidir. Lakin əldə olunan bioloji mexanizmlər ümidverici hesab olunur.

Mehriban İbadova

Xəbər Lenti

Bu qidaları soyuducuda saxlamaq olmaz11.03.2026 - 07:09
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı COVID-19-u pandemiya elan etdi11.03.2026 - 07:00
Bir neçə ölkədə ilk dəfə COVID-19 yoluxması qeydə alındı11.03.2026 - 06:36
Azərbaycan təsviri sənətində özünəməxsus üslub yaratmış rəssam – Əşrəf Muradoğlu11.03.2026 - 06:18
Azərbaycan qadın futbolunun gənc nümayəndəsi – Vüsalə Seyfəddinova11.03.2026 - 06:00
Avroviziya səhnəsində Azərbaycanı təmsil edən müğənni – Çingiz Mustafayev11.03.2026 - 05:42
Tanınmış kamança ifaçısı və alim – Toğrul Mirnazim oğlu Əsədullayev11.03.2026 - 05:18
Azərbaycan səhnəsinin tanınmış sənətkarı – Hicran Fətəli qızı Nəsirova11.03.2026 - 05:06
Azərbaycan səhnəsinin tanınmış simalarından biri – Lütviyyə Şamil qızı Səfərova11.03.2026 - 04:54
Milli Azadlıq hərəkatının fəallarından biri: Oqtay Eldəgəz11.03.2026 - 04:18
Azərbaycanın görkəmli səhnə ustası: Bəşir Səfər oğlu Səfərov11.03.2026 - 04:00
Yer kürəsinin əsas sirrlərindən biri həll edildi: Planetimizin əsl yaşı açıqlandı10.03.2026 - 19:55
DİM: Buraxılış imtahanının nəticələrinin 7 həftə ərzində elan olunması nəzərdə tutulub10.03.2026 - 19:48
DİM buraxılış imtahanında sualların çətin tərtib olunması məsələsinə aydınlıq gətirib10.03.2026 - 19:42
Sabah yağış yağacaq, külək əsəcək10.03.2026 - 19:36
Azərbaycanda tanınmış jurnalist vəfat etdi 10.03.2026 - 19:30
“Məktəblərdə ev tapşırıqlarının çox olması şagirdlərə necə təsir edir?” – Təhsil eksperti açıqladı10.03.2026 - 19:25
Horovluda bayram şənliyi: məktəblilər Yel çərşənbəsini qarşıladılar10.03.2026 - 19:16
Qusarçay kəndində Yel çərşənbəsi qeyd olunub10.03.2026 - 19:10
"Yaxşı işçilər" barədə yeni qanun qüvvəyə minə bilər10.03.2026 - 19:05
Stressin xərçəngə səbəb olduğu isbat olundu10.03.2026 - 19:00
Leyla Əliyeva "Mənzərəyə açılan ev" mövzusunda qrup sərgisində iştirak edib10.03.2026 - 18:56
MEDİA bəyanat yaydı10.03.2026 - 18:55
"Avroviziya 2026": Azərbaycan təmsilçisinin mahnı və klipi təqdim olunub10.03.2026 - 18:52
Naxçıvan Dövlət Universitetində Azərbaycan Milli Teatr Günü qeyd olunub10.03.2026 - 18:48
ChatGPT-də yeni dövr başlayır10.03.2026 - 18:45
Dərbənddə Azərbaycan teatrı yenidənqurmadan sonra açılacaq10.03.2026 - 18:44
İmtahan suallarının çətin olması ilə bağlı DİM-dən açıqlama 10.03.2026 - 18:40
Emin Əmrullayev işğaldan azad olunmuş ərazilərdə çalışan müəllimlərlə görüşüb10.03.2026 - 18:38
“Qonağınız müəllimlərinizdir” layihəsi davam edir10.03.2026 - 18:32
Mətbuat Şurasında ehtiyatda olan polkovnik-leytenantın elmi və jurnalist fəaliyyətinə nəzər salınıb10.03.2026 - 18:28
“Zərifə və Heydər Əliyevlər – Əbədiyaşar məhəbbət” kitabı Sarayevoda boşnak dilində nəşr olunub10.03.2026 - 18:21
Robot yüksək gərginlikli elektrik xəttini təmir etdi10.03.2026 - 18:20
Azərbaycanda xaricdə təhsilə maraq azalır - İrana görə10.03.2026 - 18:14
Media nümayəndələri üçün "Vizual təsirin gücləndirilməsi" mövzusunda vörkşop keçirilib10.03.2026 - 18:10
Azərbaycan Universitetinin əməkdaşları “Proqramlaşdırma texnologiyaları” adlı dərs vəsaiti hazırlayıblar10.03.2026 - 18:09
Leyla Əliyeva "Qız Qalası" qalereyasında olub10.03.2026 - 18:02
"Google Maps"dən Bakı ilə bağlı yenilik 10.03.2026 - 18:00
Bakı Təşəbbüs Qrupu kiberhücumlara məruz qaldı10.03.2026 - 18:00
“İmmuniteti gücləndirən xüsusi üsul yoxdur” – Tibb eksperti Qalib Əsədovdan açıqlama10.03.2026 - 17:55
Emin Əmrullayev Xankəndi və Xocalı məktəblərində olub10.03.2026 - 17:52
Nazir işğaldan azad olunmuş ərazilərdə çalışan müəllimlərlə görüşüb10.03.2026 - 17:50
Noutbukdakı bu qəribə bağlayıcı nədir, niyə heç kim ondan istifadə etmir?10.03.2026 - 17:50
Devlet Bahçeli: İnsanlar uşaqlara da həssas olmalıdır10.03.2026 - 17:44
Robot yüksək gərginlikli elektrik xəttini təmir etdi10.03.2026 - 17:42
Ana dilində ilk orta məktəb – Milli təhsilin başlanğıcı10.03.2026 - 17:40
BMU-da EMTA ilə birgə tələbələr üçün seminar təşkil edilib10.03.2026 - 17:38
İsti vanna məşqi əvəz edə bilər - isti suyun orqanizmə təsirləri10.03.2026 - 17:35