“Harada oluruqsa olaq, kim oluruqsa olaq, öz daxili dünyamızın fərqinə varmalı, yaşadığımız duyğuları anlamağa çalışmalıyıq.”
“Təhsil365”ə açıqlamasında psixoloq Nabat Mirzəyeva insanların lazımlı və lazımsız şəkildə dayanmadan alış-veriş etmələrinin bir sıra psixoloji faktorlarla bağlı olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, bir çox insan emosional boşluğu doldurmaq üçün alış-verişə müraciət edir:
“Yaşadığımız həyatdan narazı olduğumuz zaman, stres, gərginlik və ya təklik hiss etdiyimiz anlarda alış-veriş zamanı yaranan qısa müddətli dopamin artımı bizdə müvəqqəti rahatlama və xoşbəxtlik hissi yaradır. İnsanlar bu müvəqqəti xoşbəxtlik üçün alış-verişə yönəlirlər.”
Psixoloq vurğulayıb ki, bu davranış təkcə emosional boşluqla deyil, həm də status göstərmək ehtiyacı ilə bağlıdır. Çox təəssüf ki, müasir dövrdə “mən kiməm” sualına cavab çox vaxt sahib olduğumuz əşyalarla ölçülür. Sosial şəbəkələrdə və reklamlarda daha çox əşya nümayiş etdirmək insanların dəyərli olduğunu göstərmək üçün bir vasitəyə çevrilib. Bu isə sosial təzyiq yaradır və başqalarını da alış-verişə sövq edir.
Mirzəyeva qeyd edib ki, bəzi hallarda bu hal kompulsiv alış pozuntusuna çevrilir:
“İnsan özünü idarə edə bilmir, alışdan sonra peşmançılıq yaşayır, amma yenə də təkrar edir. Bu artıq terapevtik müdaxilə tələb edən vəziyyətdir.”
Psixoloq əlavə edib ki, problemin kökü maddi deyil, emosional ehtiyaclarla bağlıdır. İnsan öz daxili boşluğunun fərqinə varıb onu sağlam yollarla doldurmağı öyrənərsə, hədəflərinə doğru sağlam addımlar atarsa, həddindən artıq alış-veriş davranışı tədricən azalacaq.