Təhsil 365 - Logo Mobile

Mirsadiq Muxtarov: “Uşaqlıq travmaları insanın gələcək münasibətlərinə və özünəinamına təsir göstərə bilər”

19706.03.2026 - 17:25
Mirsadiq Muxtarov: “Uşaqlıq travmaları insanın gələcək münasibətlərinə və özünəinamına təsir göstərə bilər”

Uşaqlıq travmaları uşağın dünyanı qəbul etməsinə, özünəinamına və gələcək münasibətlərinə dərin təsir göstərə bilər; emosional laqeydlik, ailədaxili gərginlik və valideyn itkisi kimi təcrübələr sonrakı həyatda emosional çətinliklərə, etibar problemlərinə və psixoloji pozuntulara gətirib çıxara bilər.

Mirsadiq Muxtarov “Tehsil365” saytına verdiyi açıqlamada bildirib ki, uşaqlıq travmaları yalnız fiziki zorakılıqla məhdudlaşmır:

“Uşaqlıq travmaları və onların insan həyatına təsiri olduqca geniş mövzudur. Uşaqlıq dövrü insan şəxsiyyətinin formalaşdığı ən həssas və vacib mərhələlərdən biridir. Bu dövrdə yaşanan hadisələr uşağın dünyanı necə qəbul etməsinə, özünə və ətrafdakı insanlara münasibətinə birbaşa təsir göstərir. Travma dedikdə yalnız fiziki zorakılıq deyil, eyni zamanda emosional laqeydlik, uşağa qarşı davamlı tənqidlər, ailədaxili gərginlik, valideynlər arasında konfliktlər, valideyn itkisi və sevgi çatışmazlığı kimi hallar da nəzərdə tutulur.”

Psixoloqun sözlərinə görə, bu kimi təcrübələr insanın gələcək psixoloji vəziyyətinə və münasibətlərinə təsir göstərə bilər:

“Belə şəxslərdə özünəinamın və özünüqiymətləndirmənin aşağı olması, insanlara güvənməkdə çətinlik və sosial münasibətlərdə problemlər müşahidə oluna bilər. Bəzi hallarda uşaqlıqda kifayət qədər sevgi və dəstək görməyən insanlar yetkinlik dövründə münasibətlərdə həddindən artıq ehtiyatlı davranır və ya daim təsdiq və diqqət axtarmağa meylli olurlar.”

Mütəxəssis qeyd edib ki, uzunmüddətli psixoloji gərginlik bəzi hallarda depressiya, təşviş pozuntuları və stressə qarşı dözümsüzlük kimi problemlərə səbəb ola bilər.

Bununla yanaşı, o vurğulayıb ki, uşaqlıq travmaları insanın gələcəyini mütləq şəkildə müəyyən etmir:

“İnsan psixikası adaptasiya xüsusiyyətinə malikdir. Vaxtında göstərilən psixoloji dəstək, sağlam sosial mühit və anlayışlı münasibətlər travmanın təsirini azaltmağa kömək edə bilər. Müasir psixologiyada tətbiq olunan psixoterapiya üsulları vasitəsilə insanlar yaşadıqları çətinliklərin öhdəsindən gələ və həyat keyfiyyətlərini yaxşılaşdıra bilərlər.”

Ekspert həmçinin bildirib ki, uşaqların emosional ehtiyaclarını anlamaq, onları dinləmək və təhlükəsiz mühit yaratmaq psixoloji sağlam fərdlərin formalaşmasında mühüm rol oynayır.

Fatimə Cəfərzadə

Xəbər Lenti

“Sosial şəbəkələr kitaba marağı azaldır” - Yazıçı Elçin Hüseynbəyli25.08.2026 - 06:40
Leyla Əliyeva ilk Buxara Biennalesinin əsərləri ilə tanış olub25.08.2026 - 06:30
Bu gün Xalq Artisti Tofiq Bakıxanovla vida mərasimi keçiriləcək25.08.2026 - 06:25
Bakıda 7 məktəb və bağçada tikinti-təmir işləri aparılır25.08.2026 - 06:20
DİM “Magistr” jurnalının 6-cı nömrəsini nəşr edib25.08.2026 - 06:15
“Abituriyent” jurnalının 5-ci nömrəsi işıq üzü görüb25.08.2026 - 06:10
Azərbaycanlı alimlər dezinformasiyanın aşkarlanması üçün YENİ SİSTEM hazırlayıblar25.08.2026 - 06:05
Rezidenturaya qəbul olanların DİQQƏTİNƏ – Qeydiyyat başlayır25.08.2026 - 06:00
“Bir yay, min xatirə” Yay düşərgəsi çərçivəsində daha beş təlim və seminar keçirilib25.08.2026 - 05:58
ATMU tələbələrindən Özbəkistanda beynəlxalq yay məktəbi təcrübəsi25.08.2026 - 05:55
Biomüxtəliflik üzrə II respublika elmi-praktik konfransı keçiriləcək25.08.2026 - 05:50
Abituriyentlərin DİQQƏTİNƏ – Boş qalan plan yerlərinə ixtisas seçimi başlayır25.08.2026 - 05:45
İmtahan vermədən AzTU-da ikinci təhsil almaq şansı25.08.2026 - 05:42
Azərbaycan Universitetində magistratura üçün BOŞ YERLƏR25.08.2026 - 05:40
Məktəbəhazırlıq qruplarına 59 minə yaxın müraciət 25.08.2026 - 05:35
Bu gün 40 dərəcə isti gözlənilir25.08.2026 - 05:35
Bu ölkədə 16 yaşadək uşaqlara sosial şəbəkə qadağan edilir25.08.2026 - 05:30
Birinci sinfə qəbul üçün 121 mindən çox sorğu yaradılıb25.08.2026 - 05:25
169 nəfər müsabiqədənkənar universitetə QƏBUL OLUNDU25.08.2026 - 05:20
ADPU magistratura səviyyəsi üzrə boş qalan yerlərə qəbul elan edir25.08.2026 - 05:18
Kəlbəcər məktəbinin yeganə məzunu universitetə QƏBUL OLDU25.08.2026 - 05:15
Qəbələ Dövlət Peşə Təhsil Mərkəzində “Açıq qapı” günü təşkil edilib25.08.2026 - 05:11
Abituriyentlərin DİQQƏTİNƏ – Bu qrupda ödənişli yerlər üstünlük təşkil edir25.08.2026 - 05:10
Tələbələr 4 il əvəzinə 3 il oxuyacaq25.08.2026 - 05:05
Azərbaycanın təhsil tarixində yeni REKORD25.08.2026 - 05:03
Bu günə olan hava proqnozu25.08.2026 - 05:00
BDU-nun həmtəşkilatçılığı ilə keçirilən “Bir yay, min xatirə” Yay düşərgəsinin bağlanış mərasimi25.08.2026 - 04:56
ADNSU doktorantının növbəti elmi məqaləsi “Geophysical Research Letters” jurnalında dərc olunub25.08.2026 - 04:49
ADNSU ilə Əməyin Mühafizəsi Mərkəzi arasında əməkdaşlıq perspektivləri müzakirə olunub25.08.2026 - 04:44
BMU-nun gənc əməkdaşının məqaləsi yüksək reytinqli elmi jurnalda25.08.2026 - 04:39
Ali təhsil müəssisələrinin magistraturalarının boş qalan plan yerlərinə qəbul elan edilir25.08.2026 - 04:33
700 bal toplayan Samir bu universitetdə təhsil alacaq25.08.2026 - 04:28
Azərbaycanda ana və iki övladı eyni vaxtda tələbə oldu25.08.2026 - 04:22
Ali məktəbə qəbul olmayanların NƏZƏRİNƏ - Bir şansınız daha var!25.08.2026 - 04:16
Ali məktəblərə qəbul olunanların qeydiyyat tarixləri açıqlanıb25.08.2026 - 04:09
28 mindən çox abituriyent dövlət sifarişi əsasında təhsil alacaq25.08.2026 - 04:02
Bu il 44 min uşaq bağçalara qəbul olunub24.08.2026 - 15:25
İxtisas seçiminin nəticələri AÇIQLANDI24.08.2026 - 15:20
Ekspert: “Məktəblərdə hərbi dərslərin daha erkən keçirilməsinə ehtiyac yoxdur”24.08.2026 - 11:00
BMU-nun gənc əməkdaşının məqaləsi yüksək reytinqli elmi jurnalda24.08.2026 - 10:55
Buxarada tarixi “Ark” qalası ziyarət olunub24.08.2026 - 10:50
Kolleclərdə keçid balları AÇIQLANDI – Bəzi ixtisaslarda 40 bal24.08.2026 - 10:45
9 olimpiada qalibi Dövlət Proqramının iştirakçısı oldu24.08.2026 - 10:40
Məktəbdə hansı davranışlar polisə müraciətə səbəb ola bilər? – QAYDA24.08.2026 - 10:35
Azərbaycan və Özbəkistan arasında tarixi sənəd imzalandı24.08.2026 - 10:30
Mədəniyyət Nazirliyindən Tofiq Bakıxanovun vəfatı ilə bağlı nekroloq24.08.2026 - 10:25
Magistraturada boş qalan yerlər üçün qəbul başladı24.08.2026 - 10:20
Sertifikasiya müsahibəsində düşəcək mövzular24.08.2026 - 10:15