Onun sözlərinə görə, qorxu insanı təhlükələrdən qoruyur, lakin həddindən artıq olduqda və gündəlik həyata maneə yaratdıqda üzərində işləmək vacib olur.
Psixoloq Mətanət Əliyeva “Tehsil365”ə açıqlamasında bildirib ki, qorxu psixologiyada normal və qoruyucu bir emosiyadır.
Əliyeva qeyd edib ki, “psixoloqlar qorxuları sadəcə yox etməyə çalışmırlar, əsas məqsəd onları anlamaq, tənzimləmək və idarə etməyi öyrətməkdir.” Bu istiqamətdə psixoterapiyada müxtəlif yanaşmalar tətbiq olunur. O bildirib ki, koqnitiv-bihevioral terapiyada (CBT) insanın qorxuya səbəb olan düşüncə modelləri müəyyən edilir və daha real, funksional düşüncə formaları ilə əvəz olunur. Davranış üzərində də işlənərək qorxuya verilən reaksiyalar dəyişdirilir.
Psixoloqun sözlərinə görə, ekspozisiya üsulu da geniş istifadə olunur. Bu üsulda insan qorxduğu vəziyyətlə mərhələli və təhlükəsiz şəkildə üzləşdirilir və zamanla beyin həmin vəziyyəti təhlükə kimi qəbul etməməyi öyrənir. Qorxu ilə işləyərkən bədənin reaksiyalarını tənzimləmək də vacibdir. Bu məqsədlə relaksasiya texnikaları, nəfəs məşqləri və mindfulness kimi üsullar tətbiq olunur ki, bunlar gərginliyi azaldaraq insanın özünü daha stabil hiss etməsinə kömək edir.
Əliyeva əlavə edib ki, “əgər qorxunun arxasında travmatik təcrübə dayanırsa, EMDR kimi yanaşmalar vasitəsilə həmin xatirələrin yenidən emalı həyata keçirilir.” Uşaqlarda isə qorxular daha çox oyun vasitəsilə ifadə olunduğu üçün oyun terapiyası effektiv hesab olunur. Bu üsulla uşağın daxili dünyasına daha rahat çıxış əldə edilir və onun emosiyaları təhlükəsiz şəkildə işlənir.
Psixoloq vurğulayıb ki, psixoedukasiya da mühüm rol oynayır. İnsanlara qorxunun mexanizmi izah olunur və bu, onların özlərini daha yaxşı anlamasına və idarə etməsinə kömək edir. “Ümumilikdə məqsəd qorxunu tam aradan qaldırmaq deyil, onun insanın həyatına təsirini azaltmaq və daha sağlam emosional tənzimləmə bacarıqları formalaşdırmaqdır,” – deyə Mətanət Əliyeva bildirib.
Onun sözlərinə görə, vaxtında və düzgün psixoloji dəstək ilə bir çox qorxular uğurla idarə oluna və əhəmiyyətli dərəcədə zəiflədilə bilər. Bu isə həm uşaqlar, həm də böyüklər üçün daha sağlam psixoloji mühitin formalaşmasına imkan yaradır.