Təhsil 365 - Logo Mobile

Psixoloqlar depressiyanın yeni növünü müəyyən ediblər

10230.03.2026 - 13:45
Psixoloqlar depressiyanın yeni növünü müəyyən ediblər

Oyunçuların gizli sindromu olan "Oyun sonrası depressiya" (P-GD) elmi olaraq sübut edilib.

“Tehsil365” xəbər verir ki, Varşava Universitetinin (SWPS) psixoloqları tərəfindən aparılan araşdırma, onlayn forumlarda uzun müddətdir müzakirə edilən, lakin elmin bu günə qədər qulaq ardı etdiyi hadisəni təsvir edib - Post-Game Depression (P-GD). Məlum olub ki, yüzlərlə saat davam edən və oyunçunu özünə çəkən bir video oyunu bitirmək, insan zihnində ölçülə bilən bir emosional boşluq və ayrılıq hüznü yaradır.

P-GD (Oyun Sonrası Depressiya) nədir?

Araşdırmanın rəhbəri, psixoloq Kamil Yanoviç bildirir ki, oyunlar artıq sadə əyləncə deyil, nəhəng hekayələr təqdim edən mürəkkəb virtual reallıqlardır. Oyunun bitiş titrləri ilə birlikdə gələn və insanı taqətdən salan o boşluq hissi artıq rəsmi olaraq P-GD adlandırılır.

373 oyunçu üzərində aparılan araşdırma bu sindromun 4 əsas əlamətini üzə çıxarıb:

Düşüncələrin daim bitmiş oyunun dünyasına, süjetinə və personajlarına qayıtması.

Böyük bir macəranın bitməsinin gətirdiyi ağır "sonlanma" psixologiyası.

Oyundan qopa bilməmək hissi ilə onu dərhal yenidən başlamaq ehtiyacı.

Yaşanan güclü emosional doyumluluqdan sonra digər filmlərdən, kitablardan və ya yeni oyunlardan zövq ala bilməmək.

Araşdırmanın ən diqqətçəkən nəticələrindən biri budur ki, bu sindrom ən çox RPG (Rol Oyunları) həvəskarları arasında yayılıb. Psixoloqlar bunu oyunçunun virtual dünyadakı personajın inkişafında birbaşa seçim sahibi olması və onunla qurduğu sarsılmaz bağ ilə izah edirlər.

"Oyunçular bu dünyalara sanki ekzotik bir tətildəymiş kimi aşiq olurlar və oyun bitdikdə öz 'darıxdırıcı' reallıqlarına (vətənlərinə) qayıtmaqda çətinlik çəkirlər."

Tədqiqatçılar xəbərdarlıq edirlər ki, P-GD klinik depressiya qədər dağıdıcı olmasa da, onu yüngülə almaq olmaz. Tapıntılar göstərir ki, oyunu bitirdikdən sonra ən ağır kədər yaşayan şəxslər, adətən real həyatda da dünyaya daha bədbin baxan və duyğularını idarə etməkdə çətinlik çəkən insanlardır. Bu da P-GD-nin aşağı həyat keyfiyyəti və yüngül depressiv əlamətlərlə birbaşa əlaqəli ola biləcəyinə işarə edir.

Zəhra Əliyeva

Xəbər Lenti

Hər kəs istifadə edir: Ölümcül riski çox yüksəkdir30.03.2026 - 16:40
Yaxın Şərqdə universitetlər təhlükə fonunda onlayn təhsilə keçir30.03.2026 - 16:35
Sabah Bakıda bəzi yerlərdə yağış yağacaq30.03.2026 - 16:30
Həftə ərzində Bakıda hansı mədəni tədbirlər olacaq? - Afişa30.03.2026 - 16:25
Günəşdə güclü partlayışdan sonra plazma buludu Yerə düşə bilər30.03.2026 - 16:15
Folklorşünas Atəş Əhmədli: “Aşıq sənətinin inkişafı və milli dəyərlərin qorunması vacibdir”30.03.2026 - 16:10
Azərbaycan nümayəndələri Türkiyədə dezinformasiya ilə mübarizə sahəsində həyata keçirilən işlərlə tanış olublar30.03.2026 - 16:05
Hamlet İsaxanlı: “Universitetin görünməyən dəyəri – zamanın tələbinə cavab verən mütəxəssis hazırlamaqdır”30.03.2026 - 16:00
Dermatoloq Bəxtiyar Paşayev: Dəridə dəyişiklik görən kimi həkimə müraciət edin30.03.2026 - 16:00
Fiziki tərbiyə fənni üzə sertifikasiyaya hazırlaşanların nəzərinə30.03.2026 - 15:50
“Suala cavab tapa bilməyəndə ruhdan düşmək olmaz” – RFO-nun finalçıları30.03.2026 - 15:40
Elçin Əfəndi: “Süni intellekt bir çox peşələri sıradan çıxaracaq”30.03.2026 - 15:30
Ombudsman 31 Mart - Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü ilə əlaqədar bəyanat yayıb30.03.2026 - 15:20
Mirsadiq Muxtarov: “Psixoloji yardıma dair stereotiplərin dəyişməsi zaman tələb edir”30.03.2026 - 15:15
Türkiyə 5G texnologiyasına keçidin bir addımlığında30.03.2026 - 15:07
Pərvin Kərimova: “İngilis dili tədrisi Azərbaycanda inkişaf trayektoriyasındadır”30.03.2026 - 15:00
Nazir müavini: Rasim Balayevin vəfatı Azərbaycan mədəniyyəti, kinosu üçün ağır itkidir30.03.2026 - 15:00
Anar: Azərbaycan kinosu yaşadıqca Rasim Balayev də yaşayacaq30.03.2026 - 14:40
"Olivia" ADU-da30.03.2026 - 14:37
“AI və süni intellekt alətləri rutin işləri avtomatlaşdırmağa və qərar qəbulunu sürətləndirməyə kömək edir”- İT mütəxəssisi Natiq Məmişov 30.03.2026 - 14:30
Şəfiqə Məmmədova: Rasim Azərbaycan kino ailəsinin başçısı idi, biz onu itirdik30.03.2026 - 14:25
Yaponların "60 saniyə qaydası" hər şeyi dəyişir30.03.2026 - 14:00
Bir kasası xəstəliyi qapıdan qovur: Şəfa mənbəyidir30.03.2026 - 13:32
Kişi voleybolçular arasında Azərbaycan Yüksək Liqasında müntəzəm mövsüm başa çatır30.03.2026 - 13:21
"Şagird müəllimə cavab verməlidir, yoxsa istənilən nəticəni almaq olmaz" - Tibb eksperti Aydın Əliyev30.03.2026 - 13:20
"Bu kimi qadağaları tətbiq eləmək effekt verməyəcək"- Təhsil eksperti Məzahir Məmmədli 30.03.2026 - 13:11
Azərbaycanın U-17 millisi Malta ilə heç-heçə edib30.03.2026 - 13:05
Bakıda və Abşeron yarımadasında hava şəraiti dəyişkən buludlu olacaq - PROQNOZ30.03.2026 - 12:55
Beynəlxalq Sıfır Tullantı Günü30.03.2026 - 12:47
Azərbaycanlı FIFA referisi ilk dəfə baş hakim kimi beynəlxalq təyinat alıb30.03.2026 - 12:36
Rasim Əhməd oğlu Balayev30.03.2026 - 12:25
İstanbulda azərbaycanlı yazıçının kitabı ictimaiyyətə təqdim edilib30.03.2026 - 12:16
Xalq artisti Rasim Balayev son mənzilə yola salınıb 30.03.2026 - 12:05
"Riyaziyyat ali təhsildə fundamental elmə çevrilir" – Səbuhi Abdullayev30.03.2026 - 09:55
2050-ci ildə hər ikinci insan uzağı görməyəcək: Rusiyalı həkimdən xəbərdarlıq30.03.2026 - 09:48
Rasim Balayevlə vida mərasimi keçirilir30.03.2026 - 09:40
BDU “Yer saatı” beynəlxalq kampaniyasına qoşulub30.03.2026 - 09:34
İndoneziyada uşaqların sosial mediadan istifadəsi qadağan edilib30.03.2026 - 09:30
Dubayda dərslər aprelin 3-nə qədər onlayndır30.03.2026 - 09:26
"Telegram"a süni intellekt əsaslı "redaktor" əlavə olunur30.03.2026 - 09:20
Gözlər ciddi zərər görə bilər - Linzalarla bağlı ən böyük səhv30.03.2026 - 09:11
“Tarixi öyrənmək və təbliğ etmək hər birimizin borcudur” – Mahir Qəribov30.03.2026 - 09:00
Teleqram Rusiyada bərpa oluna bilər30.03.2026 - 08:50
Sonuncu həmtəsisçi də Maskın süni intellekt startapını tərk etdi30.03.2026 - 08:40
Allergiya mövsümü başladı: Gözlərinizin qorunma yolları30.03.2026 - 08:34
Tələbə sıxlığı azalacaq: hansı universitetlər ilk mərhələdə köçürüləcək?30.03.2026 - 08:23
Böyük Britaniya elmdə süni intellekt dövrünü açır30.03.2026 - 08:10