Təhsil 365 - Logo Mobile

Karbon dioksidi saxlamaq üçün innovativ texnologiya hazırlanıb

9731.03.2026 - 17:15
Karbon dioksidi saxlamaq üçün innovativ texnologiya hazırlanıb

Beynəlxalq tədqiqatçılar qrupu karbon qazının (CO₂) yeraltı saxlanması üçün texnologiya hazırlayıb. Bu, onun tutulması və saxlanması zamanı su sərfiyyatını əhəmiyyətli dərəcədə azaldır.

“Tehsil365“ xəbər verir ki, pilot layihənin nəticələri “Nature” elmi jurnalında dərc olunub. İnkişaf qapalı su dövriyyəsindən istifadə edərək yer qabığı süxurlarında CO₂ minerallaşma prosesinə əsaslanır.

Karbon qazının geoloji saxlanmasının ənənəvi üsulları onu suda həll etmək və sonra məsaməli süxurlara yeritməkdən ibarətdir. O, burada kimyəvi reaksiyaya girir və sabit karbonat minerallarına çevrilir. Lakin yeni texnologiya əhəmiyyətli miqdarda - karbon qazının kütləsindən 20 dəfədən 50 dəfəyə qədər su tələb edir ki, bu da onların istifadəsini, xüsusən də su çatışmazlığı olan bölgələrdə tətbiqini məhdudlaşdırır.

Təklif olunan yanaşma suyun təkrar emalına əsaslanır. Belə ki, karbon qazı məhlulu süxura yeridildikdən sonra su çıxarılır və sistemdə təkrar istifadə olunur. Bu, prosesin səmərəliliyinə xələl gətirmədən ümumi su istehlakını əhəmiyyətli dərəcədə azaldır.

Pilot layihənin nəticələrinə görə, karbon qazının əhəmiyyətli bir hissəsi nisbətən qısa müddət ərzində süxurda minerallar kimi sabitləşir. Xüsusilə, karbon qazının təxminən 70 faizi 10 ay ərzində minerallaşır.

Tədqiqatçıların fikrincə, yeni texnologiya ənənəvi metodların tətbiqinin çətin olduğu quraq bölgələrdə xüsusilə faydalı ola bilər. Bu cür həllərin hazırlanması atmosferdə istixana qazı konsentrasiyalarını azaltmaq üçün qlobal strategiyanın vacib elementi kimi qəbul edilir.

Tərtibatçılar, həmçinin qeyd edirlər ki, texnologiyanın miqyaslandırıla bilən və mövcud sənaye infrastrukturuna, o cümlədən yüksək karbon qazı emissiyası olan ərazilərə inteqrasiya olunma potensialı var.

Mehriban İbadova

Xəbər Lenti

Qəşəm Nəcəfzadə ədəbi və media fəaliyyətində aktiv rolu ilə seçilir01.04.2026 - 04:54
Aqil Abbasın siyasi və ədəbi fəaliyyəti ölkə həyatında mühüm iz buraxıb01.04.2026 - 04:36
Əsgər İsmayılov Azərbaycan kinematoqrafiyasının inkişafına töhfə verən sənətkar kimi yadda qalıb01.04.2026 - 04:18
Məmməd Yusif Cəfərovun siyasi fəaliyyəti və tarixi rolu01.04.2026 - 04:00
Gələcək naminə: Qarabağın və Şərqi Zəngəzurun dirçəldilməsində gənclərin rolu31.03.2026 - 19:54
Müəllimlərin məzuniyyət pulu necə hesablanır? – detallar31.03.2026 - 19:48
"Instagram"dan YENİLİK - 2 dollarla bütün hekayələrə gizli baxmaq şansı31.03.2026 - 19:42
Yeniyetmələrin qidalanması psixi sağlamlığa təsir edə bilər31.03.2026 - 19:35
Tarixi faciələr haqqında məlumatın uşaqların psixologiyasına təsiri necə olur? – Psixoloq açıqladı31.03.2026 - 19:28
“Zəkaların mübarizəsi II” olimpiadası başlayır!31.03.2026 - 19:24
BMU-nun təmsil olunduğu komanda Cenevrədə qızıl və bürünc medala layiq görülüb31.03.2026 - 19:18
Dövlət qulluğuna qəbul olmaq istəyənlərin NƏZƏRİNƏ!31.03.2026 - 19:12
AzMİU QS 2026 reytinqində dizayn sahəsi üzrə ölkə lideri oldu31.03.2026 - 19:08
Tarixi faciələri uşaqlara anlatmaqla onları qorumaq arasında balans necə qurulmalıdır? – Psixoloq açıqladı31.03.2026 - 19:05
Mart soyqırımı bəşər tarixində ən qanlı faciədir31.03.2026 - 19:00
Azərbaycan Suriyada təhsil infrastrukturuna dəstək göstərəcək31.03.2026 - 18:58
Mart soyqırımı Azərbaycan xalqının tarixində ən qanlı faciələrdən biridir31.03.2026 - 18:55
Aprelin ilk günündə 25 dərəcə isti olacaq31.03.2026 - 18:54
Pedaqoji Universitet yeni əməkdaşlığa başlayır31.03.2026 - 18:50
“Yüksəliş” müsabiqəsinə qeydiyyatdan keçənlərin sayı 10 mini keçib31.03.2026 - 18:48
Danimarka Şahzadəsi Isabella 11 ay hərbi xidmət edəcək31.03.2026 - 18:44
31 Mart - Azərbaycan xalqının milli yaddaşının və birliyinin sınağa çəkildiyi dövrün tarixi nişanəsidir31.03.2026 - 18:40
Xaricdə magistr planlayanlar üçün vacib MEYARLAR31.03.2026 - 18:38
İordaniya mətbuatında 31 Mart - Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü ilə bağlı məqalələr dərc edilib31.03.2026 - 18:35
Həsən Həsənli Şamaxıda vətəndaşları qəbul edəcək31.03.2026 - 18:32
I sinfə qəbulda prioritet tətbiq olunacaq MƏKTƏBLƏR31.03.2026 - 18:32
Azərbaycanda kosmik sənayenin yaranması və inkişafı31.03.2026 - 18:24
Məktəbdə silahlı hücum: 13 yaşlı şagird öldürülüb31.03.2026 - 18:16
Günəşdən gələn plazma buludu aprelin 1-də Yerə toxuna bilər31.03.2026 - 18:08
Yer kürəsini maqnit qasırğası vuracaq31.03.2026 - 18:02
DİM sabah imtahan keçirəcək31.03.2026 - 18:00
Təhsil liderləri üçün mini MBA proqramının açılış tədbiri keçirilib31.03.2026 - 17:55
UNEC tələbəsi təqaüd qazandı - Almaniyada təhsil alacaq31.03.2026 - 17:52
BANM-in 9 şagirdi Respublika Fənn Olimpiadalarının finalında 31.03.2026 - 17:50
LDU-da Azərbaycanlıların Soyqırımı Gününə həsr edilmiş tədbir keçirilib31.03.2026 - 17:45
Bu tədris ilində NDU-ya 305 əcnəbi tələbə qəbul olub31.03.2026 - 17:35
31 Mart soyqırımı qurbanlarının xatirəsi Balakəndə anılıb31.03.2026 - 17:34
Gölün suyu çəkildi ortaya çıxan mənzərə hamını heyrətə saldı31.03.2026 - 17:30
Novator bəstəkar, cazmen, Xalq artisti – Rafiq Babayev31.03.2026 - 17:26
ADPU ilə Fatih Sultan Mehmet Vakıf Universiteti arasında Anlaşma Memorandumu imzalanıb31.03.2026 - 17:25
Azərbaycan dünyanın ən təhlükəsiz ölkələri sırasındadır - “Global Terrorism Index 2026” açıqlandı31.03.2026 - 17:20
Neftçalada fortepiano və tar ixtisasları üzrə ustad dərsləri təşkil olunacaq31.03.2026 - 17:18
“Sözüm-söhbətim Ağbaba” kitabının təqdimatı olub31.03.2026 - 17:12
Qida ilə təmasda olan mütəxəssislər üçün növbəti təlim təşkil edilib31.03.2026 - 17:05
“Tunel” faciəsi – İfadələr, həqiqətlər və ədalətin zəfəri31.03.2026 - 17:04
“Eurovision” mahnı müsabiqəsini ilk dəfə Asiyada təşkil edəcək31.03.2026 - 17:00
Quş qripi xəstəliyinə qarşı epizootoloji monitorinqin nəticələri açıqlanıb31.03.2026 - 16:55