Təhsil 365 - Logo Mobile

Xərçəngdən qorunmaq üçün vacib qaydalar

7203.04.2026 - 09:15
Xərçəngdən qorunmaq üçün vacib qaydalar

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının məlumatına görə, dünyada hər il təxminən 20 milyon insana xərçəng diaqnozu qoyulur və 10 milyona yaxın insan bu xəstəlikdən həyatını itirir.

“Tehsil365” xəbər verir ki, mütəxəssislər bildirir ki, düzgün həyat tərzi seçilərsə, xərçəng hallarının 30-40%-nin qarşısını almaq mümkündür. Tibbi onkoloq Ömer Fatih Ölmez xəstəlikdən qorunmaq üçün əsas qaydaları açıqlayıb.

Onun sözlərinə görə, siqaret və tütün məhsullarından uzaq durmaq ən vacib addımlardan biridir. Sağlam qidalanma, xüsusilə Aralıq dənizi pəhrizi, xərçəng riskini azaltmağa kömək edir. Bundan əlavə, sağlam çəkini qorumaq və müntəzəm idmanla məşğul olmaq da mühüm rol oynayır.

Həkimlər həftədə ən azı 150 dəqiqə fiziki aktivliyin vacibliyini vurğulayır. Eyni zamanda, sağlam həyat tərzi vərdişləri həm immuniteti gücləndirir, həm də xəstəlik riskini əhəmiyyətli dərəcədə azaldır.

Alkoqol bədəndə asetaldehid adlanan zəhərli maddəyə çevrilə bilər ki, bu da oksidləşdirici stressə və hormonal dəyişikliklərə səbəb olur. Bu, DNT-yə zərər verə bilər və hüceyrələrin nəzarətsiz çoxalmasını asanlaşdırır. Alkoqol istehlakı qaraciyər, ağız boşluğu, qida borusu, döş və yoğun bağırsaq xərçəngi ilə əlaqələndirilir. Alkoqol istehlakı artdıqca xərçəng riski də artır.

İşlənmiş ət məhsullarından çəkinin.

Emal olunmuş ət istehlakı xüsusilə kolorektal xərçəng riskini artıra bilər. Salam, kolbasa və frankfurter kimi emal olunmuş məhsullar risk yaradır, çünki onların tərkibindəki nitritlər və nitratlar xərçəngə səbəb ola biləcək N-nitrozo birləşmələrinə çevrilir. Bundan əlavə, bu məhsullar yüksək temperaturda bişirildikdə əmələ gələn zərərli birləşmələr də DNT zədələnməsinə səbəb ola bilər.

Günəşin zərərli şüalarından özünüzü qoruyun.

Həddindən artıq günəşə məruz qalmaq dəri xərçənginin əsas səbəblərindən biridir. Özünüzü günəşdən qorumaq və yüksək qoruyucu faktorlu günəşdən qoruyucu krem ​​istifadə etmək bu riski azalda bilər.

Buna görə də, mümkünsə, günəşin zərərli ultrabənövşəyi şüalarının ən güclü olduğu saat 11:00 ilə 15:00 arasında çölə çıxmaqdan çəkinin. Çölə çıxmaq məcburiyyətindəsinizsə, günəşə çıxmazdan yarım saat əvvəl günəşdən qoruyucu krem ​​çəkdiyinizə əmin olun.

İnfeksiyalara qarşı peyvənd olun.

HPV (İnsan Papilloma Virusu) infeksiyası uşaqlıq boynu xərçəngi ilə əlaqələndirilir; hepatit B və C virusları isə qaraciyər xərçəngi ilə əlaqələndirilir. Peyvənd bu xərçənglərin qarşısını almaq üçün təsirli bir üsul olaraq qalır.

Zeynəb Quluyeva

Xəbər Lenti

Azərbaycan və Türkiyə süni intellekt sahəsində əməkdaşlığı nəzərdən keçirib03.04.2026 - 13:28
"Fəsil dəyişkənliyində məktəblilərin sağlam qidalanması vacibdir" - Məhsəti Hüseynova03.04.2026 - 13:20
"Sinifdə bacarıqlar nəzəriyyədən çox praktiki tətbiq tələb edir" -Natiq Məmişov03.04.2026 - 13:17
Azərbaycan muzeylərinin nadir eksponatları: “Orifiyanın oğurlanması” tablosu03.04.2026 - 13:10
“Şərq–Qərb Kino Lab” inkişaf proqramına qəbul yekunlaşıb03.04.2026 - 12:55
Qadınların peşə təhsilinə qəbulu 40 faizə çatıb03.04.2026 - 12:40
Peşə təhsilində qadınların üstünlük təşkil etdiyi ixtisasların adları açıqlanıb03.04.2026 - 12:25
Növbəti tədris ilindən Lənkəran Dövlət Peşə Təhsil Mərkəzinin tələbə yataqxanası istifadəyə veriləcək03.04.2026 - 12:11
"Stresslə başa çıxmaq üçün şagirdlərə psixoloji strategiyaların öyrədilməsi" - Psixoloq Nabat Mirzəyeva03.04.2026 - 12:05
BANM-in 4 tələbəsi dünyanın 2-ci ən yaxşı universitetinin magistraturasına qəbul olub03.04.2026 - 11:59
"Məktəblərdə ev tapşırığının verilməsi ənənəvi sistemdən qalır" - Təhsil eksperti Məzahir Məmmədli 03.04.2026 - 11:58
Azyaşlı öyrənənlər üçün ingilis dili üzrə imtahanlara qeydiyyat elan edilir03.04.2026 - 11:48
Son 10 ildə peşə təhsilinə qəbul olanların sayı artıb03.04.2026 - 11:37
Mərkəzi Elmi Kitabxana İstanbulda keçirilən beynəlxalq festivalda təmsil olunur03.04.2026 - 11:26
Aprel döyüşləri Azərbaycan tarixində dönüş nöqtəsidir03.04.2026 - 11:15
“Əsərlər dəyişmir, onları oxuyan insanlar dəyişir” – Gülnar Səma03.04.2026 - 10:00
Astronavtlar kosmosdan Günəş tutulmasını izləyəcək03.04.2026 - 10:00
“Tələbələr arasında ən çox yuxarı tənəffüs yolları və suçiçəyi xəstəlikləri yayılıb” – Rasif Bağırov03.04.2026 - 09:45
Azərbaycan məktəblərində rəqəmsal təhsil texnologiyalarının təsiri artmaqdadır03.04.2026 - 09:40
“Dərsliklər dövrün tələbinə uyğun müasirləşməlidir” – Elçin Hüseynbəyli03.04.2026 - 09:35
Gənclərdə nevroloji problemlər artır - AÇIQLAMA03.04.2026 - 09:25
KİV: ABŞ-də süni intellektin tətbiqi səbəbindən iri şirkətlərdə ixtisarlar artır03.04.2026 - 09:08
Marsda YENİ KƏŞF - Yadplanetlilər mövcud olublar?03.04.2026 - 09:00
Günəşdə 69 dəqiqə partlayış oldu03.04.2026 - 08:50
ADU beynəlxalq reytinqlərdə yeni yüksəliş əldə etdi03.04.2026 - 08:40
Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlər imtahan verəcək03.04.2026 - 08:31
“Orion” gəmisi AY YOLUNDA - Manevr tamamplandı03.04.2026 - 08:21
Yuxusuzluğun əsl səbəbi bu imiş: Çoxlarının gözdən qaçırdığı DETAL03.04.2026 - 08:12
Aprel döyüşləri yalnız hərbi uğur deyil, həm də milli qürur və mənəvi üstünlük idi03.04.2026 - 08:00
İsveç məktəblərdə kitablara geri dönür, telefonlar qadağan olunur03.04.2026 - 07:50
ADU-nun müəllimləri şəhid Elvin Bayramovun ailəsinə ziyarət ediblər03.04.2026 - 07:41
Azərbaycanda "Chrome"un bazar payı iki ayda 8 %-dən çox azalıb03.04.2026 - 07:30
Cəza üsulu uşaqların psixologiyasını məhv edə bilər03.04.2026 - 07:23
Bu gün hava necə olacaq? - PROQNOZ03.04.2026 - 07:12
Liderlərə saxta DfE məktubuna qarşı ehtiyatlı olmağı tövsiyə etdilər03.04.2026 - 07:00
Rövşən Hüseynlinin futzal karyerası və milli komandadakı rolu03.04.2026 - 06:36
İradə İbrahimovanın musiqi yaradıcılığı və səhnə fəaliyyəti03.04.2026 - 06:18
Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı Səxavət Baxışovun xidmət yolu03.04.2026 - 06:00
Məmmədəli Hüseynovun elmi irsi və Azərbaycan paleontologiyasına töhfələri03.04.2026 - 05:42
Şəfiqə Qasımovanın teatr və kino sənətində izi03.04.2026 - 05:18
Xalq rəssamı Asəf Cəfərovun sənət yolu və irsi03.04.2026 - 05:06
Vasili Nikolskinin Azərbaycan Opera Sənətindəki Xidmətləri03.04.2026 - 04:54
Qaraqanın Yaradıcılığı və Müasir Azərbaycan Mədəniyyətində Yeri03.04.2026 - 04:36
Rövnəq Abdullayevin Fəaliyyəti və Dövlət Xidmətində Rolu03.04.2026 - 04:18
Heydər Hüseynovun İrsinə Bir Baxış03.04.2026 - 04:00
Mədəni qastrol proqramının növbəti ünvanı Mingəçevir şəhəri olub02.04.2026 - 19:57
Şəkidə Aprel döyüşləri şəhidi Elnur İsgəndərovun xatirəsi anılıb02.04.2026 - 19:54