Təhsil 365 - Logo Mobile

İnsanlar quru ərazinin 50 faizindən çoxunu tutacaq - Yer əhalisinin sayı pik həddə çatacaq

8604.04.2026 - 17:00
İnsanlar quru ərazinin 50 faizindən çoxunu tutacaq - Yer əhalisinin sayı pik həddə çatacaq

Alimlərin hesablamalarına görə, 2070-ci illərin sonuna qədər dünya əhalisi təxminən 12,4 milyard nəfərə çata bilər ki, bu da təbii resurslara və ekosistemlərə əlavə yük yaradacaq.

Tehsil365” xəbər verir ki, "WioN" nəşrində dərc olunan araşdırmaya əsasən, əhali artımı antropogen təzyiqin əsas amillərindən biri kimi qiymətləndirilir.

Tədqiqatçıların proqnozuna görə, 2070-ci ilə qədər insanlar Yer quru ərazisinin 50 faizindən çoxunu tutmuş ola bilər. Bu isə biomüxtəliflik üçün ciddi risklər yaradır və on minlərlə növün təhlükə altına düşməsi ehtimalını artırır. Əsas amillər kimi kənd təsərrüfatının genişlənməsi, urbanizasiya və infrastrukturun inkişafı göstərilir.

Hətta 8,3 milyard nəfər əhali səviyyəsində belə biz imkanların həddinə yaxınlaşmışıq, deyə alim bildirir. Onun sözlərinə görə, resurslar yaxın illərdə də tükənməyə davam edəcək, əhali isə artmaqda olacaq.

Şəffaf olmayan və ya təqdim olunmayan video hissəsi çıxarılıb.

"Əsl dayanıqlı əhali səviyyəsi daha aşağıdır və XX əsrin ortalarında dünya tərəfindən dəstəklənən səviyyəyə daha yaxındır", deyə tədqiqatın aparıcı müəllifi, professor Kori Bredşou bildirib.

Alimlər qeyd edirlər ki, əhali artımı, resurs istehlakı və iqtisadi fəaliyyətin birləşməsi ətraf mühitə təzyiqi daha da gücləndirir. Əsas nəticələr arasında təbii yaşayış mühitlərinin azalması, emissiyaların və çirklənmənin artması, eləcə də biomüxtəlifliyin sürətlə itirilməsi göstərilir.

"Hazırkı inkişaf yolu ciddi dəyişikliklər edilməzsə, cəmiyyəti daha dərin böhranlara aparacaq", deyə qeyd olunur.

Bredşou bildirib ki, biz planetə onun daşıya biləcəyindən daha çox təzyiq göstəririk və Yer hətta hazırkı tələbatı ciddi dəyişikliklər olmadan qarşılaya bilmir. O həmçinin xəbərdarlıq edib: "Yer resurslardan istifadə sürətimizə çatmağa qadir deyil".

Oxşar qiymətləndirmələr daha geniş elmi nəticələrlə də üst-üstə düşür: əhali artımı iqlim dəyişikliyi və ekosistemlərin deqradasiyası da daxil olmaqla ekoloji problemləri gücləndirir.

Tədqiqatçıların fikrincə, 1950-ci illərə qədər əhali artımı bəzi hallarda texnoloji və iqtisadi inkişafı sürətləndirsə də, 1960-cı illərdən etibarən bu dinamika dəyişib. Alimlər bu dövrü "mənfi demoqrafik faza” kimi xarakterizə edirlər və bildirirlər ki, artıq əhali artımı iqtisadi inkişafı əvvəlki kimi stimullaşdırmır.

Bredşounun sözlərinə görə, müasir şəraitdə əhali artımı bir sıra mənfi nəticələrlə müşayiət olunur. Araşdırmalar əhali artımı ilə qlobal temperaturun yüksəlməsi, ekoloji izin böyüməsi və karbon qazı emissiyalarının artması arasında əlaqə olduğunu göstərir.

Alimlər vurğulayırlar ki, planetin həyat təminatı sistemləri artıq ciddi təzyiq altındadır. Mövcud tendensiyalar davam edərsə, milyardlarla insan qlobal səviyyədə kompleks tədbirlər görülməzsə, resurs təminatında daha böyük qeyri-sabitliklə üzləşə bilər.

Nəqliyyata dair əlavə xəbər və ya video məzmun təqdim olunmayıb.

Daha əvvəl demoqraflar hesablayıblar ki, 2024-cü ilin nəticələrinə görə dünya əhalisi 71 milyondan çox artaraq 2025-ci ilin əvvəlində 8,09 milyard nəfərə çatıb. Araşdırmaya əsasən, ötən il doğum və ölüm nisbəti 4,2/2 nəfər təşkil edib.

Fatimə Cəfərzadə

Xəbər Lenti

Şuşada keçirilən konfransda qlobal problemlər və kolonializm mövzusu müzakirə edilib06.07.2026 - 10:27
Müxalif “Ermənistan” blokundan yeni qərar06.07.2026 - 10:22
Aİ-nin Cənubi Qafqaz üzrə xüsusi nümayəndəsi Ermənistana səfər edib06.07.2026 - 10:16
Magistraturada jurnalistika ixtisasını seçmək istəyənlərə DİM-dən mühüm xəbər06.07.2026 - 10:08
Şuşadakı konfransda Çərkəz müharibəsi ilə bağlı diqqətçəkən açıqlama06.07.2026 - 09:59
Beynəlxalq konfransın iştirakçıları Şuşada birgə bəyannamə qəbul ediblər06.07.2026 - 09:51
Bir ayda 2100-dən çox vəkil üçün peşə hazırlığı təlimləri təşkil edilib06.07.2026 - 09:40
“Fəsillərin əvvəlində və sonunda ciddi dəyişikliklər müşahidə olunur” - Seysmoloq Ənvər Əliyev06.07.2026 - 09:03
Sabah bəzi yerlərdə hava yağıntılı olacaq06.07.2026 - 08:58
Milli Aviasiya Akademiyasında akademik Məcid Rəsulovun xatirəsi anılıb-FOTOLAR06.07.2026 - 08:50
BDU dərman kimyası üzrə mütəxəssis hazırlığına başlayır06.07.2026 - 08:27
Azərbaycanın atçılıq irsi “National Geographic” sənədli serialında təqdim ediləcək06.07.2026 - 07:55
Muxtar Babayevdən iqlim dəyişikliyi ilə bağlı xəbərdarlıq06.07.2026 - 07:49
Şuşa beynəlxalq konfransa ev sahibliyi edir06.07.2026 - 07:42
Prezidentin köməkçisi Qəbələnin zəngin kulinariya irsindən bəhs edib06.07.2026 - 07:35
Milli musiqi alətlərinin standartlaşdırılmasında ilk addım: kamança üzrə standartlar təsdiqləndi06.07.2026 - 07:22
Hafiz Paşayev: "ADA artıq Diplomatik Akademiya çərçivəsini xeyli genişləndirib“06.07.2026 - 07:11
Milli Gənc Tamaşaçılar Teatrında “Pişiyin evi”nin hazırlıq prosesi başlayıb06.07.2026 - 07:05
Dövlət qulluğu imtahanından uğurla keçənlərə sertifikatların verilməsinə start verildi- FOTO06.07.2026 - 06:50
Abituriyentlərin gözlədiyi xəbər: II və III qrupların nəticələri iki həftədən sonra elan ediləcək- FOTO06.07.2026 - 06:40
ADNSU-da ilk dəfə Biotexnologiya ixtisası06.07.2026 - 06:28
Bu universitetin müəlliminə elmi ad verilib06.07.2026 - 06:00
Türkiyənin məşhur aktyoru vəfat etdi - FOTO06.07.2026 - 05:42
"Sosial şəbəkələr çox vaxt gənclərə mənfi təsir edə bilir"- Psixoloq Mələk Kərimova06.07.2026 - 05:07
Oğuzda “Səyyar Gənclər Xidməti” layihəsinə start verilib - FOTO01.07.2026 - 06:01
Tarixçilər BDU-nun tarixi ilə bağlı mühüm sənəd paylaşdılar30.06.2026 - 16:35
Bakı Slavyan Universiteti təkrar ali təhsil üzrə tələbə qəbulu elan edib29.06.2026 - 06:07
İlahiyyatçı Hacı Təyyar Hüseynli: "Müəllim oğlumu sinifdən uzaqlaşdırmağa çalışır"25.06.2026 - 17:00
BSU beynəlxalq reytinqdə irəliləyib25.06.2026 - 09:00
Şəkidə “Səyyar Gənclər Xidməti” layihəsinə start verilib - FOTOLAR24.06.2026 - 07:23
İlahiyyatçı: "Kərbəla hadisəsi qiyamətə qədər müsəlmanların qəlbində hüzn olaraq qalacaq"20.06.2026 - 09:00
Qərbi Azərbaycana dair elmi nəşrlər NDU-ya hədiyyə olundu - FOTOLAR19.06.2026 - 15:02
"Təmsil yalnız tənqid etməməli, həm də düşündürməli və doğru yol göstərməlidir” Valeh Heydər17.06.2026 - 17:00
Tarixi yaşayanlar və tarixi yaradanlar – Tarix yaradan liderin media siyasəti15.06.2026 - 12:40
Heydər Əliyev və Azərbaycanın Milli Qurtuluş Salnaməsi15.06.2026 - 11:00
OBA XATİRƏLƏRİ - Anamın və Xalamın xatirələrindən09.06.2026 - 11:00
BSU-da Ənvər Abbasovun 75 illiyinə həsr olunan konfrans keçirilib - FOTOLAR05.06.2026 - 11:55
Xəzər Universitetində HASVET Baytarlıq Təbabəti Fakültəsinin yeni tədris binası və klinikasının açılışı keçiriləcək02.06.2026 - 09:00
Bakı Slavyan Universiteti Çin universiteti ilə əməkdaşlıq müqaviləsi imzalayıb - FOTOLAR01.06.2026 - 13:10
Psixi sağlamlıq problemlərinin qlobal yükü tarixdə ən yüksək səviyyəyə çatıb31.05.2026 - 05:40
Yaqub Mahmudovun 35 il əvvəlki yazısı - Avropamərkəzçilik kəskin tənqid edilir30.05.2026 - 15:00
Müstəqilliyin qorunması: siyasi iradə və milli həmrəylik28.05.2026 - 08:01
Gənclər Fondu gənclər təşkilatları və gənclər üçün inkişaf, innovasiya və sosial təşəbbüslər üzrə qrant müsabiqəsi elan edir22.05.2026 - 14:00
Rafael Hacıbəyli: "Azad edilmiş ərazilərdə icmalar üçün ağıllı və dayanıqlı şəhərlər qurulur" 21.05.2026 - 16:50
Musiqi dünyasına səyahət - FOTO19.05.2026 - 14:20
BSU Lənkəranda Xarici Dil Müəllimlərinin III Regional Forumunu keçirib - FOTOLAR18.05.2026 - 10:30
Naxçıvan Dövlət Kukla Teatrı Türkiyə teatrları ilə əməkdaşlığa başlayıb14.05.2026 - 19:54
Qərbi Azərbaycan İcmasında kitab təqdimatı14.05.2026 - 19:45