“Universitet həyatına psixoloji hazırlıq necə olmalıdır? İlk növbədə söyləmək istərdim ki, biz artıq məktəb həyatından universitet həyatına daxil olduğumuz üçün universitet həyatı yeni bir təhsil mərhələsi deyil, eyni zamanda psixoloji olaraq yeni bir mərhələyə keçid bir dövrüdür.”
Bu sözləri “Tehsil365” ə açıqlamasında , psixoloq Nabat Mirzəyeva bildirib.
“Yəni burada artıq məktəb dövrü bitir, universitet bir mərhələsi başlayır, gənclik mərhələsi başlayır, həyata bir başqa bir tərəfindən başlamaq mərhələsi başlayır. Və bu mərhələyə düzgün hazırlaşdığı zaman gəncin həm akademik uğurları artar, həm də emosional balansına bir başqa şəkildə təsir göstərər. Yəni doğru şəkildə hazırlaşdığımız zaman universitet həyatına yavaş-yavaş , addım-addım bu mərhələni qəbul etdiyimiz zaman istər-istəməz bizim gələcək uğurlarımıza çox böyük bir şəkildə təsir göstərəcək. İlk növbədə gözləntilərin real olması vacibdir. Yəni bunu belə vurğulamaq istərdim ki, universitet məktəbdən fərqli olaraq müstəqillik və məsuliyyətlilik tələb edir. Yəni burada bir müstəqillik var, bir rahatlıq var. Artıq fərd olaraq özü öz işlərinə yanaşır və artıq orada özünə xas bir məsuliyyətlər yüklənir və əlavə olunur gəncə. Gənc anlamalıdır ki, burada nəzarət azalır. Qərar vermə və vaxtın idarə olunması daha çox onun üzərinə düşür. Və bu reallığı əvvəlcədən qəbul etdikdə adaptasiya prosesi asanlaşa bilər. Sonra, misal üçün, universitetdə dostlarımızla, universitetdə qəbul olandan sonra necə ünsiyyət quraram? Hansı şəkildə ünsiyyət qurmaq, yəni ki misal üçün, sosial mı olum, asosial mı olum, balanslı mı olum? Ümumiyyətlə, yəni mən özümü stresli hiss edərəmmi? Stresdən necə başa çıxmaq üçün nələr edə bilərəm? Və mənim universitetdə edəcəyim işlər, planlarım, xəyallarım, hədəflərim nələrdir? İndi gözəl düşüncələrə doğru köklənmək və əmin məqamlardan biri hansı sahəyə marağım var, hansı mühitdə daha rahat olaram? Yəni bu mühitdə addımladıqca dostlarımla, universitet yoldaşlarımızla, tələbə yoldaşlarımızla tələbə yoldaşlarımla ünsiyyətə keçmək, həmin ünsiyyətə keçdiyim zaman stresim varsa, bu stresimi necə idarə edə bilərəm? Ya əgər varsa mənim daxilimdə bir narahatçılıq, mən bunu indi necə çözə bilərəm? Yəni buna doğru yönəlmək. Yəni psixoloji hazırlığın əsas şeylərindən biri burada məsuliyyət daşımaq bacarığıdır. Çünki bura yeni bir mühitdir, yeni insanlar və bəzən istəyimiz, bəzi tələbə uşaqlar ailələrindən uzaq olurlar. Ailədən uzaq olmaq da sözün əməyə qədər narahatlıq yaradır. Və o təklikdən gözəl şəkildə başa çıxmağı və başarmağa çalışmaq lazımdır .Bu vəziyyətdə sosial əlaqələr qurmaq, yeni dostluqlar yaratmaq, dəstək mühiti formalaşdırmaq çox önəmlidir. Və əlavə olaraq uğursuzluğa, dərsə olan uğursuzluğa baxış bucağı dəyişilməlidir. Yəni mən hər zaman uğur əldə edəcəm deyə bir şey yoxdur. Yəni bir açıqlıq gətirək. Universitetdə hər şey planladığımız kimi getməyə bilər. Bəzən mənim uğursuzluqlarım da ola bilər, uğurlarım da ola bilər. Əsas odur ki, burada olan uğursuzluğumu şəxsi dəyər kimi götürməməliyəm. Yəni ki, bu uğursuzluq mənim şəxsiyyətimin, mənim yaşantımın uğursuzluğudur. Xeyr, bunu təcrübə kimi qəbul etməliyik. Bu yanaşma psixoloji olaraq nə öyrədir, nə demək istəyir? Yəni bizim o yaşadığımız uğursuzluq bizə dərs qatmalıdır və bizim həyatımıza ağırlıq verməməlidir. Praktik olaraq isə vaxtın idarə olunması, həyat tərzimizə, yuxumuza, qidalanmamıza diqqət yetirməliyik. Özümüzə sevgimizi, qayğımızı əsirgəməməliyik. Dostluq qurmaqdan çəkinməməliyik. Dostluq bəzi insanlarla dostluq alınırsa, bəzilərində alınmırsa, özümüzü orada dəyərsiz hiss etməməliyik. Çünki hər kəslə də uyğun olacağıq deyə bir nüans yoxdur. Hər kəslə də ünsiyyət quracağıq deyə bir nüans yoxdur. Ancaq dostluq qurmaqdan, sosial olmaqdan, fikrimizi ifadə etməkdən, özümüzü inkişaf etdirməkdən çəkinməməliyik. Nəticədə universitetə psixoloji hazırlıq, hər şey hazır olmaq deyil, dəyişikliklərə açıq olmaq, məsuliyyət götürmək, özünü inkişaf etdirmək bacarığı deməkdir. Sözsüz ki, bu cür yanaşma ilə gənc artıq bu mərhələni rahat bir şəkildə keçəcək və gələcəkdəki arzularına, hədəflərinə doğru daha rahat şəkildə köklənəcək və bu da onun psixoloji baxımdan baza toplamasında önəmli bir rol oynayacaq.”