Ekspertin sözlərinə görə, valideynlərin ən çox rast gəlinən səhvlərindən biri övladlarını başqaları ilə müqayisə etməkdir. “Qonşunun və ya qohumun uşağını misal gətirmək övladın özünə inamını zəiflədir, qəzəb və dəyərsizlik hissi yaradır. Bu, uşağın böyüdükdən sonra da psixoloji iz kimi qalır.”
Psixoloq Nabat Mirzəyeva “Tehsil365”ə açıqlamasında bildirib ki, uşaqların tərbiyəsində valideynlərin rolu son dərəcə böyükdür. Məktəb və digər təhsil ocaqlarının təsiri olsa da, əsas formalaşdırıcı güc valideynlərin davranış və yanaşmalarında özünü göstərir.
Mirzəyeva əlavə edib ki, uşaqların paylaşdığı qorxu, kədər və narahatlıqları ciddiyə almamaq da yanlış yanaşmadır. “Valideynlər ‘bunda nə var ki, böyütmə’ deyərək üz çevirirlər. Halbuki həmin anda uşaq üçün bu hisslər real və önəmlidir. Dinləmək və ciddiyə almaq onun gələcək psixoloji inkişafına müsbət təsir göstərir.”
Psixoloq həmçinin vurğulayıb ki, valideynlərin ya həddindən artıq nəzarət, ya da tam laqeydlik göstərməsi uşağın inkişafına mənfi təsir edir. Çox idarə etmə sərbəst qərarvermə bacarığını zəiflədir, laqeydlik isə təhlükəsizlik və dəyər hissini zədələyir. Sağlam yanaşma bu iki uçurum arasında balans yaratmaqdır.
Digər mühüm məqam isə uşağın dərs nəticələrinə görə dəyərləndirilməsidir. “Valideynlər bəzən ‘5 aldın, səni daha çox sevirəm’ kimi yanaşmalar göstərirlər. Bu, uşağın sevgini yalnız uğurla qazanacağına inanmasına səbəb olur. Halbuki dəyər və sevgi nəticəyə görə deyil, uşağın varlığına görə göstərilməlidir.”
Mirzəyeva sonda qeyd edib ki, uşağın sağlam psixoloji inkişafı üçün valideynlər övladlarını başqaları ilə müqayisə etməməli, hisslərini qəbul edib dinləməli, güvənli mühit yaratmalı və sevgini balanslı şəkildə göstərməlidirlər. Bu, uşağın özünü dəyərli hiss etməsinə və gələcəkdə sağlam fərd kimi formalaşmasına zəmin yaradır.