"Məktəb yaxınlığında sadəcə nişan qoymaq kifayət etmir, sürəti azaltmağa məcbur edən şərait yaradılmalıdır”.
Bu sözləri nəqliyyat eksperti Ərşad Hüseynov “Tehsil365”ə verdiyi açıqlama bildirib.
“Deməli, bu, bəli, çox aktual məsələdir. Hətta sizə deyim ki, 2018-ci ildə Prezidentin sərəncamı ilə Azərbaycan Respublikasında yol hərəkəti təhlükəsizliyinə dair dövlət proqramı təsdiq olunmuşdu: 2019–2023-cü illər üçün.
Həmin dövlət proqramında orta məktəblərin, ümumiyyətlə uşaq müəssisələrinin yaxınlığındakı küçə və yollarda yol hərəkəti təhlükəsizliyinin daha yüksək səviyyəyə qaldırılması üçün hərəkətin təşkilinin xüsusi qaydalarını işləyib hazırlamaq tapşırığı var idi.
Hər halda dünyanın hər yerində uşaq müəssisələrinin ətrafında, xüsusən də uşaq müəssisələrinin ən geniş yayılmış olan məktəblərin ətrafında hərəkət təhlükəsizliyinə xüsusi diqqət yetirilir. Küçələrdə, yollarda xüsusi texniki vasitələrlə daha təhlükəsiz hərəkət şəraiti yaradılır.
Qısaca, bu nədən ibarətdir? Deməli, bir qayda olaraq, həmin məktəb ətrafı küçə və prospektlərdə, yollarda daha aşağı sürət müəyyən olunur. Məsələn, dünyada belə təcrübə var: məktəbin ətrafından keçən, yaxınlığından keçəndə 30 kilometr/saatdan yuxarı sürətə icazə verilmir. Bir qayda olaraq, bax bunu tətbiq edirlər.
Daha sonra, bunu sadəcə "nişan qoyduq, bununla bitmir" Elə şərait yaradırlar ki, elə 30 kilometr/saatdan yuxarı sürətlə hərəkət etmək mümkün olmasın. Düzdür, indi bəzən bu bəzi sürücülər bunu biraz başqa cür qarşılayırlar ki, "bəs bu necə olacaq?" Amma orda qeyri-adi heç nə yoxdur. Məktəbin ətrafında olan küçə və prospektlərin uzunluğu bir neçə yüz metr olur. Tutaq ki, bir 300 metr, 500 metrdə sürətin o həddə endirilməsi heç bir problem də yaratmır, onsuz da şəhərlərdə, kəndlərdə, qəsəbələrdə yaşayış məntəqələrinin küçə və prospektlərində faktiki sürət aşağı olur, xüsusən də belə zonalarda faktiki sürət aşağı olur.
Sürəti endirməyə məcbur edən tədbirlər görülür. Məsələn üçün, adacıqlar yaradılır piyada keçidləri qarşısında, yolayrıcları qarşısındakı sürücülər məcbur olub orda daha asta sürətlə hərəkət eləsinlər. Həmin adacıqlar hesabına piyada keçidləri daha yaxşı görünən olur. Orda piyada varsa, o piyada yaxınlaşan nəqliyyat vasitəsinin sürücüləri tərəfindən yaxşı görünür. Və əksinə, piyadalar nəqliyyat axınını daha yaxşı müşahidə eləyirlər ki, müxtəlif zonalardan gələn nəqliyyat vasitələrinin hamısı görünə bilir.
Piyada keçidlərinin təşkilinə xüsusi diqqət yetirilir. Bir qayda olaraq, imkan daxilində, əgər bunun üçün meyarlar varsa, (böyük şəhərlərdə xüsusən) işıqforla tənzimlənən piyada keçidlərinin üstünlüy verilir.
Piyada keçidlərinin ətrafında elə şərait yaradılır ki, keçidə daxil olmayan uşaqlar kifayət qədər uzaq məsafədən görünsünlər. Yəni uşaqları görünməz edən yaşıllıqlar, tikililər varsa çalışırlar ki, onlar olmasın, onları idarə eləyirlər ki, görünməzlik effekti alınmasın. Yəni uzaq məsafədən görünsün ki, orda uşaqlar var, yola gəlirlər, piyada keçidi ilə keçmək istəyirlər, bu cür tədbirlər görürlər.
İşıqlandırmağa xüsusi diqqət yetirirlər. Mütləq həmin yollar, küçələr məktəb ətrafında işıqlanmalıdır. Əsas elementlər bunlardır.
Yol-hərəkət qaydalarında xüsusi nişanlar var. "Uşaqlar" xəbərdarlıq nişanı var. Həmin xəbərdarlıq nişanı həmin məktəbin yanındakı yol hələ məktəbə çatmamış quraşdırılır. Hətta bu nişanın altına bəzən onun harada olduğu məsafəni də bildirən əlavə lövhəcik qoyurlar ki, 300 metr məsafədə, 500 metr məsafədə yolun hərəkət hissəsinə uşaqlar çıxa bilərlər. Diqqətli olmaq lazımdır. Əsas tədbirlər bunlardır.
Təhlükəsiz sürət həddinin tətbiqi, piyada keçidlərinin daha təhlükəsiz edilməsi, daha yaxşı görünən edilməsi, sonra xəbərdarlıq nişanları və bir də ən başlıcası səkilər. Yaxşı səkilər olmalıdır ki, uşaqlar məktəbə gələrkən, məktəbdən gedərkən yolun hərəkət hissəsinə çıxmağa məcbur olmasınlar. Mütləq orada səliqəli, kəsintisiz ola bilən səkilər olmalıdır.
Həm də yol-hərəkət təhlükəsizliyinə nəzarət olunur ki, orda xaos olmasın, daşqın, sıxlıqlanmalar hesabına xaos yaradılmasın, səkilər zəbt olunmasın və bu kimi qayda pozuntularına yol verilməsin”.