Təhsil 365 - Logo Mobile

Fizikada dəyişən 100 illik təsəvvür

16708.09.2026 - 11:25
Fizikada dəyişən 100 illik təsəvvür

Amerikalı alimlər fizikanın 100 ildən artıqdır məlum olan əsas hadisələrindən biri ilə bağlı yeni kəşf ediblər.

“Tehsil365” xəbər verir ki, araşdırmanın nəticələri“Nature Materials” jurnalında dərc olunub.

Karnegi Mellon Universitetinin tədqiqatçıları müəyyən ediblər ki, Holl effekti yalnız maqnit sahəsi materiala perpendikulyar istiqamətdə tətbiq edildikdə yaranmır.

Alimlər bu effektin maqnit sahəsi materialın səthi boyunca istiqamətləndirildikdə də müşahidə oluna bildiyini nümayiş etdiriblər.

Holl effekti ilk dəfə 1879-cu ildə amerikalı fizik Edvin Holl tərəfindən kəşf edilib. Bu hadisə maqnit sahəsinin elektrik cərəyanının hərəkətinə təsiri nəticəsində materialda ölçülə bilən gərginliyin yaranması ilə bağlıdır. Bu prinsip bu gün avtomobillərdən kompüter klaviaturalarına qədər müxtəlif texnologiyalarda istifadə olunan sensorların hazırlanmasında tətbiq edilir.

Yeni araşdırmada alimlər bir neçə atom qalınlığında xüsusi materialdan istifadə ediblər. Tədqiqatçılar tantal iridium telluridi maqnit xüsusiyyətlərinə malik başqa bir materialla birləşdirərək çox nazik quruluş hazırlayıblar. Nəticədə materialda Holl effektinin əvvəllər müşahidə edilməyən forması qeydə alınıb.

Alimlərin sözlərinə görə, kəşf gələcəkdə maqnit sahələrini müxtəlif istiqamətlərdə ölçə bilən daha kiçik və sadə sensorların hazırlanmasına imkan yarada bilər. Belə texnologiyalar elektronika, nəqliyyat və tibbi görüntüləmə sahələrində istifadə oluna bilər.

Hazırda tədqiqatçılar oxşar xüsusiyyətlərə malik digər materialları araşdırır və yeni qurğunun otaq temperaturunda işləyib-işləməyəcəyini yoxlayırlar. Bu mərhələ texnologiyanın praktik tətbiqi baxımından mühüm hesab olunur.


Amin Cavayev

Xəbər Lenti

BDU-da Karyera Təlimi30.10.2026 - 19:41
BDU-da IELTS Uğuru30.10.2026 - 19:39
Lənkəranda Pedaqoji Müzakirə30.10.2026 - 19:36
ADNSU Tələbəsindən Qələbə30.10.2026 - 19:34
ADNSU-da Biotexnologiya Seminarı30.10.2026 - 19:31
ADNSU-da Elmi Seminar30.10.2026 - 19:28
ADNSU-da Təcrübə İmkanları30.10.2026 - 19:25
ADNSU-da qida təhlükəsizliyi ilə bağlı təlim keçirilib30.10.2026 - 19:23
ADNSU-da Müəllim Təlimi30.10.2026 - 19:16
ADNSU Tələbəsi ABŞ-da30.10.2026 - 19:13
ADU-da Elmi Müzakirə baş tutub 30.10.2026 - 19:11
Professor SABAH City-də ADNSU tələbələrinə ustad dərsi keçib30.10.2026 - 19:10
Aqarunov Təqaüdünün Qalibləri30.10.2026 - 19:07
ADU və Britaniya Şurasının birgə layihəsi davam edir30.10.2026 - 19:03
Ədliyyə Nazirliyinin Probasiya xidməti Azərbaycan Universitetində seminar keçirib30.10.2026 - 18:59
DİM-də 9 fənn üzrə elmi-metodik seminarlar keçirilib30.10.2026 - 18:53
Gənc yazıçı Gül Turanın “EON” neoromanı təqdim edilib30.10.2026 - 18:43
Qərbi Kaspi Universiteti idman turniri keçirtdi30.10.2026 - 18:00
Sadır Japarov Azərbaycana təşəkkür edib30.10.2026 - 17:57
Azərbaycanda dövlət qurumlarında süni intellektin tətbiqi genişləndiriləcək30.10.2026 - 17:56
Azərbaycan dili üzrə fəlsəfə doktoru imtahanında iştirak üçün qeydiyyat davam edir30.10.2026 - 17:55
Alimlər soyuq temperaturun ömrü uzatmağa kömək edə biləcəyini müəyyənləşdiriblər30.10.2026 - 17:53
“Dövlət qulluqçularının rotasiyası və digər dövlət qulluğu vəzifəsinə keçirilmə” mövzusunda təlim təşkil olunub30.10.2026 - 17:52
Azərbaycanda müasir suvarma sistemləri tətbiq edilən ərazilərin sahəsi 155 min hektarı ötüb30.10.2026 - 17:49
ADA Məktəbində Payız festivalı – “Məhsul bayramı” təşkil edilib30.10.2026 - 17:45
Azərbaycan Mərkəzi Asiya ilə vahid təhsil məkanının yaradılmasını müzakirə edib30.10.2026 - 17:44
Beynəlxalq konqresdə Azərbaycan Milli Kitabxanasının rəqəmsal fəaliyyəti təqdim edilib30.10.2026 - 17:40
AMEA-da “keçmişdən bu günə Azərbaycan tarixinin izlərinin araşdırılması” mövzusu müzakirə olunub30.10.2026 - 17:37
Dövlət İmtahan Mərkəzində elmi-metodik seminarlar keçirilib30.10.2026 - 17:36
Qarabağ Universitetində mədəniyyətlərarası dialoq mövzusunda müzakirə keçirilib30.10.2026 - 17:35
Rəssam Fərid Rəsulov Qarabağ xalçaçılıq ənənələrini müasir 3D texnikası ilə təqdim edir30.10.2026 - 17:32
Hökumətlərarası Komissiyanın 11-ci iclası keçirilib30.10.2026 - 17:31
NDU-da Doktorantların və gənc tədqiqatçıların Respublika elmi konfransı öz işinə başlayıb30.10.2026 - 17:30
“Dövlət qulluğunda gender bərabərliyi” mövzusunda təlim keçirilib30.10.2026 - 17:25
Oğuzda azsaylı xalqların tədbiri baş tutdu30.10.2026 - 17:22
ADA Univesiteti və ABŞ-nin Corc Vaşintqon Universitetinin İkili Diplom Proqramı üzrə Rəhbər Komitənin görüşü keçirilib30.10.2026 - 17:21
Elm və təhsil nazirinin müavini Mərkəzi Çağırış Komissiyasının iclasında iştirak edib30.10.2026 - 17:20
UFAZ-da təqaüd qaliblərinə Akademik Mükəmməllik sertifikatları təqdim olunub30.10.2026 - 17:17
Nazim Mustafanın “Tarixin sınağından çıxan qardaşlıq” məqaləsi işıq üzü gördü30.10.2026 - 17:15
DİM-də təlim təşkil olunub30.10.2026 - 17:14
UFAZ-da Tədqiqat Şurasının 6-cı iclası keçirilib30.10.2026 - 17:11
İƏT-in Baş katibi Azərbaycanda təhsil alan əcnəbi tələbələrlə görüşüb30.10.2026 - 17:11
DİM-in nümayəndələri beynəlxalq konfransda iştirak ediblər30.10.2026 - 17:05
Rusiya və Şimali Koreya birgə film çəkəcək30.10.2026 - 17:00
Yusif Nəbiyev: "Sosiologiya təhsilində praktiki tərəfə daha çox üstünlük verilməlidir".30.10.2026 - 15:24
Şahdağa qar yağıb 30.10.2026 - 14:41
İki institutun birgə məqaləsi Q4 jurnalında dərc edildi30.10.2026 - 14:38
Məktəblimiz Latviyada bürünc medal qazanıb30.10.2026 - 14:36