Ali təhsil müəssisələrində tələbələrin dərslərdə iştirakını təmin etmək və akademik irəliləyişlərini qorumaq məqsədilə qayıb limitləri tətbiq olunur. Bu limitlər ölkələrə və universitetlərə, eləcə də ayrı-ayrı fənlərə görə dəyişir.
Bəs dünya ölkələrinin ali təhsil müəssisələrində tələbələr üçün qayıb limitləri necə müəyyənləşdirilir və dərslərdə iştirakla bağlı hansı qaydalar tətbiq olunur?
“Tehsil365” mövzu ilə bağlı araşdırma edib.
Fransa
Mühazirə dərslərində qayıb limiti tətbiq olunmur. Təcrübə və məşğələ dərslərində (TD) isə üzrsüz qayıb limiti maksimum 1 dəfədir. Tələbə ikinci dəfə üzrsüz dərs buraxdığı halda fəndən kənarlaşdırılır.
Almaniya
Dövlət universitetlərində tələbələrə təhsil proqramını başa çatdırmaq üçün nəzərdə tutulan müddətdən iki dəfə artıq vaxt verilir. Məsələn, 3 illik bakalavriat proqramı üzrə təhsil alan tələbə təhsilini maksimum 6 ilə tamamlaya bilər.
Qayıb limitini aşan tələbələr isə təhsil haqqını ödəməli və ya universitetdən xaric olunma riski ilə üzləşə bilərlər.
Türkiyə
Tələbələrə təhsil proqramı üçün nəzərdə tutulan müddətdən iki dəfə artıq vaxt ərzində təhsillərini başa çatdırmaq imkanı verilir. Məsələn, 4 illik proqram üzrə təhsil alan tələbə maksimum 8 il ərzində təhsilini tamamlamalıdır.
Müəyyən edilmiş müddət başa çatdıqdan sonra tələbənin həmin proqram üzrə təhsilini davam etdirmək hüququ sona çatır.
Finlandiya
Tələbələrə təhsil proqramı üçün nəzərdə tutulan müddətin 1,5-2 mislinə qədər vaxt ərzində təhsillərini tamamlamaq imkanı verilir. Bununla yanaşı, əsas diqqət təhsilin keyfiyyətinə və akademik tələblərin yerinə yetirilməsinə yönəldilir.
Dərslərdə çox iştirak etməyən və təhsilini uzadan tələbələrdən bəzi hallarda əlavə təhsil haqqı tələb oluna bilər.
Çin
Çində bakalavriat proqramları üzrə təhsil müddətinin uzadılması üçün müəyyən məhdudiyyətlər tətbiq olunur. Məsələn, 3 illik proqram üzrə təhsil müddəti 5 ilə qədər uzadıla bilər.
Müəyyən edilmiş müddət başa çatdıqda tələbənin qeydiyyatı ləğv edilə bilər.
Yaponiya
Yaponiyada bakalavriat tələbələrinə proqramın standart müddətindən iki dəfə artıq vaxt ərzində təhsillərini tamamlamaq imkanı verilə bilər.
Universitetlər tələbələrin akademik irəliləyişini mütəmadi izləyir.
Müəyyən edilmiş müddət ərzində təhsilini başa çatdıra bilməyən tələbələr xaric olunma riski ilə üzləşə bilərlər.
Amerika Birləşmiş Ştatları
ABŞ-də bütün universitetlər üçün vahid təhsil müddəti və qayıb limiti mövcud deyil.
Universitetlər tələbələrin akademik göstəricilərinə və topladıqları kreditlərə əsasən müəyyən tələblər müəyyənləşdirirlər.
Akademik nəticələri qənaətbəxş olmayan tələbələrə academic probation (akademik nəzarət) tətbiq edilə, vəziyyət dəyişmədikdə isə onların proqramda təhsili dayandırıla bilər..
Böyük Britaniya
Adətən bakalavr proqramları üçün təhsil müddətindən 2 il çox qayıb etmək mümkündür.
Təhsil müddətindən çox qayıb edən tələbələr əlavə ödənişlər və ya xaric edilmə riski ilə üzləşə bilərlər.