XII Bakı Beynəlxalq Kitab Sərgisi çərçivəsində Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu tərəfindən nəşr olunan “Azərbaycan ədəbiyyatşünaslığında Nizami Gəncəvi və Əlişir Nəvai yaradıcılığı” kitabının təqdimatı keçirilib.
“Tehsil365” xəbər verir ki, nəşr Özbəkistan Prezidenti Şavkat Mirziyoyevin Qəbələdə keçirilmiş Türk Dövlətləri Təşkilatının Dövlət Başçıları Şurasının Zirvə görüşündə Əlişir Nəvainin anadan olmasının 585 illiyinin qeyd edilməsi ilə bağlı irəli sürdüyü təşəbbüsün həyata keçirilməsi, eləcə də dahi Azərbaycan şairi Nizami Gəncəvinin anadan olmasının 885 illiyi münasibətilə işıq üzü görüb.
Tədbirdə çıxış edən Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunun prezidenti Aktotı Raimkulova nəşrin iki böyük mütəfəkkirin zəngin ədəbi irsinin öyrənilməsi və təbliği baxımından mühüm əhəmiyyət daşıdığını bildirib.
O qeyd edib ki, Nizami Gəncəvi və Əlişir Nəvai yaradıcılığının qarşılıqlı əlaqələrinin araşdırılması Azərbaycan ədəbiyyatşünaslığında uzunmüddətli ənənəyə malikdir. Bu istiqamətdə Xalq şairi Səməd Vurğun, Xalq yazıçısı Anar, akademiklər Həmid Araslı, Rafael Hüseynov, İsa Həbibbəyli, Teymur Kərimli, professorlar Nüşabə Araslı, Ramiz Əskər, Cənnət Nağıyeva və digər tanınmış alim və ədiblər dəyərli tədqiqatlar aparıblar.
Aktotı Raimkulova Fondun hər iki şairin irsinin beynəlxalq səviyyədə tanıdılmasına xüsusi diqqət yetirdiyini vurğulayıb. Bildirib ki, bu istiqamətdə Mir Cəlalın “Nizami dünyası” məqalələr toplusu, “Nizami Gəncəvi və memarlıq” elmi əsərlər məcmuəsi, “Uşaqların Nizami Gəncəvi dünyası” şeir və hekayələr kitabı, həmçinin Əlişir Nəvainin “Əsərlər” toplusu nəşr olunub.
AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun Azərbaycan–Türkmənistan–Özbəkistan ədəbi əlaqələr şöbəsinin müdiri, filologiya elmləri doktoru Almaz Ülvi kitabın hazırlanması prosesindən danışıb. O bildirib ki, 554 səhifəlik nəşrdə Nizami Gəncəvi və Əlişir Nəvainin həyat və yaradıcılığına, onların ədəbi irsinin müqayisəli təhlilinə dair müxtəlif dövrlərdə qələmə alınmış elmi məqalələr toplanıb. Nəşrin əsas məqsədi hər iki mütəfəkkirin irsini daha geniş auditoriyaya çatdırmaq və gələcək araşdırmalar üçün dəyərli elmi mənbə formalaşdırmaqdır.
Filologiya elmləri doktoru, professor Elman Quliyev çıxışında Nizami Gəncəvi və Əlişir Nəvainin Şərq ədəbiyyatının inkişafındakı rolunu diqqətə çatdırıb. Qeyd edib ki, iki sənətkarı təxminən üç əsrlik zaman məsafəsi ayırsa da, onların yaradıcılığı arasında güclü ədəbi və mənəvi bağlılıq mövcuddur. Nizami Gəncəvinin əsasını qoyduğu “Xəmsə” ənənəsini davam etdirən Əlişir Nəvai bu ədəbi ənənənin türk dilində inkişafına mühüm töhfə verib. Professor hər iki şairin əsərlərinin əsrlər keçməsinə baxmayaraq, bəşəri ideyaları və yüksək bədii dəyəri ilə aktuallığını qoruduğunu vurğulayıb.
AMEA-nın Nizami Gəncəvi adına Ədəbiyyat İnstitutunun Nizamişünaslıq şöbəsinin aparıcı elmi işçisi, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Təhminə Bədəlova isə Nizami Gəncəvinin dünya ədəbiyyatına bəxş etdiyi zəngin irsdən söz açıb. Bildirib ki, dahi şairin yaradıcılığında humanizm, ədalət, mənəvi kamillik və yüksək əxlaqi dəyərlər mühüm yer tutur. Onun sözlərinə görə, Nizami poeziyası Şərq ədəbi düşüncəsinin inkişafına güclü təsir göstərərək Əlişir Nəvai də daxil olmaqla, sonrakı dövrlərin görkəmli söz ustaları üçün ilham mənbəyinə çevrilib.
Qeyd edək ki, “Azərbaycan ədəbiyyatşünaslığında Nizami Gəncəvi və Əlişir Nəvai yaradıcılığı” kitabında hər iki şairin ədəbi irsinə dair müxtəlif illərdə dərc olunmuş elmi araşdırmalar ilk dəfə sistemləşdirilərək vahid nəşrdə təqdim edilib.