Müasir dövrdə gənclərin ictimai-siyasi fəallığı və vətəndaş məsuliyyəti cəmiyyətin inkişafını müəyyən edən mühüm amillərdəndir. Gənclər yalnız gələcəyin qurucuları deyil, həm də bu gün baş verən ictimai proseslərin fəal iştirakçılarıdır. Onların təşəbbüsləri, mövcud problemlərə münasibəti və cəmiyyət həyatında iştirakı ölkənin inkişafına töhfə verir.
İctimai-siyasi fəallıq gənclərin ictimai müzakirələrdə, könüllülük fəaliyyətində, tələbə təşkilatlarında və sosial layihələrdə iştirakını əhatə edir. Bu, yalnız siyasi məsələlərə münasibət bildirmək deyil, həm də cəmiyyətin problemlərinə həssas yanaşmaq, həll yolları təklif etmək və ictimai rifah naminə fəaliyyət göstərmək deməkdir.
Vətəndaş məsuliyyəti isə insanın hüquq və vəzifələrini dərk etməsi, qanunlara hörmətlə yanaşması və cəmiyyət qarşısında məsuliyyətini hiss etməsidir. Fəal vətəndaş olmaq yalnız problemləri tənqid etmək deyil, onların həlli üçün təşəbbüs göstərmək və əməli addımlar atmaqdır.
Gənclərin ictimai fəallığının artırılmasında təhsil müəssisələrinin, gənclər təşkilatlarının və ictimai platformaların rolu böyükdür. Bu mühitlər gənclərdə liderlik, komanda işi, ünsiyyət və qərarvermə bacarıqlarını inkişaf etdirir. Bununla yanaşı, gənclərin fikirlərinin dinlənilməsi və təşəbbüslərinin dəstəklənməsi onların cəmiyyət həyatında daha fəal iştirakına şərait yaradır.
Rəqəmsal dövrdə vətəndaş məsuliyyətinin mühüm istiqamətlərindən biri də informasiya mədəniyyətidir. Gənclər sosial şəbəkələrdə məlumat paylaşarkən onun doğruluğunu yoxlamalı, fərqli fikirlərə hörmətlə yanaşmalı və məsuliyyətli davranmalıdırlar.
İctimai-siyasi fəallıq və vətəndaş məsuliyyəti bir-birini tamamlayan anlayışlardır. Cəmiyyətin inkişafı üçün öz hüquq və vəzifələrini bilən, təşəbbüskar, düşünərək qərar verən və ictimai rifahı önə çəkən gənclərin yetişməsi vacibdir. Gənclərin cəmiyyətin gələcəyində söz sahibi olması üçün onların yalnız təşəbbüs göstərməsi deyil, fikirlərinin dinlənilməsi və təşəbbüslərinin həyata keçirilməsinə imkan yaradılması da mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Azərbaycan Respublikasının gənc İctimai-siyasi fəalı Surxay Ərəbli