Bakıda keçirilən Ümumdünya Telekommunikasiyanın İnkişafı Konfransının (WTDC-25) yekunlarına əsasən, Beynəlxalq Telekommunikasiya İttifaqının (ITU) üzv dövlətləri planetin bütün sakinləri üçün rabitə əlçatanlığının təmin edilməsi üzrə qlobal yol xəritəsinin qəbul edilməsi barədə razılığa gəlib.
“Tehsil365”in "Report"a istinadən məlumatına görə, WTDC-25-də təsdiqlənən Bakı Fəaliyyət Planı, telekommunikasiya və informasiya-kommunikasiya texnologiyalarına əsaslanan insanyönümlü rəqəmsal inkişafın əsasını formalaşdırır.
Sənəddə inkişaf etməkdə olan ölkələrin, kifayət qədər bağlantısı olmayan regionların və həssas əhali qruplarının ehtiyaclarına xüsusi diqqət yönəldilib.
WTDC-25-in əsas yekun sənədinə ITU-nun rəqəmsal inkişaf sahəsində gələcək işini müəyyən edən yenilənmiş və yeni qətnamələr, həmçinin ITU-nun Telekommunikasiya İnkişafı Sektoru (ITU-D) üçün tövsiyələr daxildir. Bundan əlavə, plan ITU-D regionlarında rəqəmsal inkişafın əsas problemlərini həll etməyə yönəlmiş yeni təşəbbüslərin başlanılmasını nəzərdə tutur və ekspert tədqiqat qruplarınun nəzərdən keçirəcəyi yenilənmiş mövzuları müəyyən edir.
ITU-nun Baş katibi Dorin Boqdan-Martin vurğulayıb ki, Bakı Bəyannaməsi və Fəaliyyət Planı "heç kimi diqqətdən kənarda qoymamaq" prinsipi əsasında insanyönümlü rəqəmsal inkişafa doğru yol xəritəsidir.
ITU-nun Telekommunikasiya İnkişafı Bürosunun direktoru Kosmas Lakison Zavazava qeyd edib ki, WTDC-25-in Bakı Fəaliyyət Planında əks olunan nəticələri üzv dövlətlərin ehtiyaclarını, prioritetlərini və gözləntilərini əks etdirir:
"Onlar gələcəyə yönəlmiş və nəticəyönümlü rəqəmsal inkişaf gündəmini formalaşdırır. Plan ən az inkişaf etmiş ölkələrin, dənizə çıxışı olmayan dövlətlərin və inkişaf etməkdə olan kiçik ada dövlətlərin unikal tələblərini nəzərə alaraq, qalan rəqəmsal bölünmələrin azaldılması üçün addımlar müəyyənləşdirir. Biz hökumətlər və tənzimləyicilərlə əlverişli siyasət və normativ mühit yaratmaq üçün işləyərək, hiss olunacaq nəticələrə nail olmağı və rəqəmsal transformasiyanı sürətləndirməyi gözləyirik. Bu cür mühit sənaye və özəl sektora infrastruktur boşluqlarının aradan qaldırılması ilə bağlı səyləri daha fəal şəkildə maliyyələşdirməyə və dəstəkləməyə imkan verəcək, hamı üçün əhəmiyyətli və əlçatan bağlantı təmin edəcək".
Azərbaycanın rəqəmsal inkişaf və nəqliyyat naziri Rəşad Nəbiyev qeyd edib ki, Bakı üzv dövlətlər və tərəfdaşların növbəti dörd il ərzində ITU-nun inkişaf sahəsindəki fəaliyyətini müəyyən edəcək konkret nəticələr barədə razılığa gəldikləri bir məkana çevrilib.
"Tərəfdaşlarımızla birlikdə çalışaraq Azərbaycan bu qərarların formalaşmasına töhfə verib. COP29-un "Yaşıl Rəqəmsal Fəaliyyətlər" haqqında Bəyannaməsinə istinad daxil olmaqla Bakı Bəyannaməsinin qəbul edilməsi inklüziv və davamlı rəqəmsal gələcəyə olan ümumi sadiqliyimizi əks etdirir", - o vurğulayıb.
WTDC-25 çərçivəsində üç saziş də imzalanıb.
Birincisi - Asiya-Sakit okean regionunda milli "ağıllı kəndlər" və "ağıllı adalar" proqramlarının dayanıqlılığını artırmaq üçün ikiillik layihədir. O, Avstraliyanın İnfrastruktur, Nəqliyyat, Regional İnkişaf, Rabitə, İdman və İncəsənət Nazirliyi (DITRDCSA) ilə birgə həyata keçirilir. Bu layihə kənd və ucqar icmalarda rəqəmsal bacarıqların inkişafı və rəqəmsal xidmətlərə çıxışın genişləndirilməsi üzrə model olacaq. Layihə birbaşa yeddi ölkəyə və təxminən 3 min insana təsir edəcək.
İkincisi isə MDB regionunda potensialın və rəqəmsal bacarıqların inkişafı üzrə layihədir. Onun tərəfdaşı "Intersputnik" şirkətidir. Proqram peyk rabitəsi və yayım texnologiyaları sahəsində təxminən 300 mütəxəssisi əhatə edəcək.
Üçüncü saziş - gender-inklüziv rəqəmsal ticarətin inkişafına yönəlmiş yeni tərəfdaşlıqdır. Seneqalın Telekommunikasiya və Poçt Əlaqələri üzrə Tənzimləyici Orqanı ilə birgə həyata keçirilən layihə, tekstil sənayesində və qida emalında gənc qadın sahibkarların rəqəmsal və sosial bacarıqlarının artırılması vasitəsilə imkanlarının genişləndirilməsini nəzərdə tutur.